Açık delil manasına gelen ve birinci âyette geçen " beyyine " kelimesi sûreye ad olmuştur.
Kaynak: Ebu'l A'lâ Mevdûdî · Tefhîmu'l-Kur'an
Nüzul Zamanı
Bu surenin de Mekkî mi Medenî mi olduğu konusunda ihtilaf vardır. Bazı müfessirlere göre, çoğunluk nezdinde bu sure Mekkî'dir. Bazı müfessirler de cumhur nezdinde bu surenin Medenî olduğunu söylerler. İbn Zübeyr ve Ata b. Yesar'ın kavline göre bu sure Medenî'dir. İbn Abbas ve Katade'den iki kavil nakledilmektedir. Birincisi Mekkî, ikincisi Medenî olduğu yolundadır. Hz. Aişe bu surenin Mekkî olduğunu söylemiştir. Bahru'l-Muhit sahibi Ebu Hayyam ve Abdu'l Mümin ibn'l Faris -Ahkamu'l Kur'an sahibi- bunun Mekkî olduğu görüşünü tercih etmişlerdir. Surenin muhtevasında Mekkî olduğuna dair hiçbir işaret yoktur.
Kaynak: Ebu'l A'lâ Mevdûdî · Tefhîmu'l-Kur'an
Surenin Konusu
Bu surenin Kur'an-ı Kerim'de tertib itibarıyla Alak ve Kadir Suresinden sonra yer alması anlamlıdır. Alak suresinde ilk vahiy, Kadir Suresinde de bu vahyin nüzul zamanı bildirilmiştir. Bu surede ise bu mukaddes kitab ile birlikte bir peygamber gönderilmesinin gerekçesi açıklanmıştır.
İlk olarak, bir Rasul göndermenin zarureti açıklanmıştır. Bu zaruret şöyle beyan edilmiştir: Dünyada Ehl-i Kitab olsun, müşrik olsun, insanları düştükleri küfür vaziyetinden kurtarmak ancak Rasul göndererek mümkün olur. Bu Rasulün, Allah'ın Kitabını insanlara asıl ve sahih şekliyle açıkça beyan etmesi, getirdiği Kitab'ın temiz olup ona batıl hiçbir şeyin karışmaması, önceki semavi kitapların tersine batıl karışmasından uzak olması ve doğru talimatları kapsaması kendi risaleti için apaçık delildir.
Bundan sonra Ehl-i Kitabın sapıklığı açıklanarak, onların çeşitli sapık yollara düşmelerinin sebeplerinin, "Allah'tan hidayet gelmemesi" olmadığı belirtilmiştir. Buradan kendiliğinden, sapıklıklarının sorumluluğunun kendilerine ait olduğu sonucu çıkmaktadır. Şimdi, Allah (c.c.) tekrar, bir peygamber aracılığıyla apaçık hidayet gönderdikten sonra sapıklıklarında devam ederlerse, sapıklıklarının sorumluluğu daha da artacaktır.
Daha sonra, Allah (c.c.) tarafından gönderilen peygamberler ve onların aracılığıyla verilen kitaplarda, bütün yolları terkederek sadece ve halis olarak Allah'a ibadet etmeleri, başka bir kimseyi ibadette ve itaatte Allah'a ortak koşmamaları, namazı kılmaları, zekatı vermelerinden başka bir emir verilmemiş olduğu ve hak dinin de bu olduğu açıklanmıştır. Bundan açıkça anlaşılıyor ki, Ehl-i Kitap olanlar asıl dinden inhiraf ederek, dinlerine batıl olan başka şeyler katmışlardır. Allah'ın Rasulü onları asıl dine dönmeye davet etmektedir.
Sonunda açıkça şöyle buyurulmuştur: Ehl-i Kitap ve müşrikler bu peygambere inanmaktan yüz çevirmektedirler. Bunlar en kötü mahluklardır. Onların cezası sonsuz cehennemdir. İman ederek salih amel işleyen ve dünyada Allah'tan korkarak yaşayanlar Allah'ın en iyi mahluklarıdır. Onların mükafaatı, ebedi kalacakları cennettir. Allah (c.c.) onlardan razı olmuş, onlar da Allah'tan razı olacaklardır.
Kaynak: Ebu'l A'lâ Mevdûdî · Tefhîmu'l-Kur'an
98
Kanıt · Mekke
البينة
8
Sure Adı Açıklaması
Açık delil manasına gelen ve birinci âyette geçen " beyyine " kelimesi sûreye ad olmuştur.
Kaynak: Ebu'l A'lâ Mevdûdî · Tefhîmu'l-Kur'an
Nüzul Zamanı
Bu surenin de Mekkî mi Medenî mi olduğu konusunda ihtilaf vardır. Bazı müfessirlere göre, çoğunluk nezdinde bu sure Mekkî'dir. Bazı müfessirler de cumhur nezdinde bu surenin Medenî olduğunu söylerler. İbn Zübeyr ve Ata b. Yesar'ın kavline göre bu sure Medenî'dir. İbn Abbas ve Katade'den iki kavil nakledilmektedir. Birincisi Mekkî, ikincisi Medenî olduğu yolundadır. Hz. Aişe bu surenin Mekkî olduğunu söylemiştir. Bahru'l-Muhit sahibi Ebu Hayyam ve Abdu'l Mümin ibn'l Faris -Ahkamu'l Kur'an sahibi- bunun Mekkî olduğu görüşünü tercih etmişlerdir. Surenin muhtevasında Mekkî olduğuna dair hiçbir işaret yoktur.
Kaynak: Ebu'l A'lâ Mevdûdî · Tefhîmu'l-Kur'an
Surenin Konusu
Bu surenin Kur'an-ı Kerim'de tertib itibarıyla Alak ve Kadir Suresinden sonra yer alması anlamlıdır. Alak suresinde ilk vahiy, Kadir Suresinde de bu vahyin nüzul zamanı bildirilmiştir. Bu surede ise bu mukaddes kitab ile birlikte bir peygamber gönderilmesinin gerekçesi açıklanmıştır.
İlk olarak, bir Rasul göndermenin zarureti açıklanmıştır. Bu zaruret şöyle beyan edilmiştir: Dünyada Ehl-i Kitab olsun, müşrik olsun, insanları düştükleri küfür vaziyetinden kurtarmak ancak Rasul göndererek mümkün olur. Bu Rasulün, Allah'ın Kitabını insanlara asıl ve sahih şekliyle açıkça beyan etmesi, getirdiği Kitab'ın temiz olup ona batıl hiçbir şeyin karışmaması, önceki semavi kitapların tersine batıl karışmasından uzak olması ve doğru talimatları kapsaması kendi risaleti için apaçık delildir.
Bundan sonra Ehl-i Kitabın sapıklığı açıklanarak, onların çeşitli sapık yollara düşmelerinin sebeplerinin, "Allah'tan hidayet gelmemesi" olmadığı belirtilmiştir. Buradan kendiliğinden, sapıklıklarının sorumluluğunun kendilerine ait olduğu sonucu çıkmaktadır. Şimdi, Allah (c.c.) tekrar, bir peygamber aracılığıyla apaçık hidayet gönderdikten sonra sapıklıklarında devam ederlerse, sapıklıklarının sorumluluğu daha da artacaktır.
Daha sonra, Allah (c.c.) tarafından gönderilen peygamberler ve onların aracılığıyla verilen kitaplarda, bütün yolları terkederek sadece ve halis olarak Allah'a ibadet etmeleri, başka bir kimseyi ibadette ve itaatte Allah'a ortak koşmamaları, namazı kılmaları, zekatı vermelerinden başka bir emir verilmemiş olduğu ve hak dinin de bu olduğu açıklanmıştır. Bundan açıkça anlaşılıyor ki, Ehl-i Kitap olanlar asıl dinden inhiraf ederek, dinlerine batıl olan başka şeyler katmışlardır. Allah'ın Rasulü onları asıl dine dönmeye davet etmektedir.
Sonunda açıkça şöyle buyurulmuştur: Ehl-i Kitap ve müşrikler bu peygambere inanmaktan yüz çevirmektedirler. Bunlar en kötü mahluklardır. Onların cezası sonsuz cehennemdir. İman ederek salih amel işleyen ve dünyada Allah'tan korkarak yaşayanlar Allah'ın en iyi mahluklarıdır. Onların mükafaatı, ebedi kalacakları cennettir. Allah (c.c.) onlardan razı olmuş, onlar da Allah'tan razı olacaklardır.
Lem yekunillizîne keferû min ehlil kitâbi vel muşrikîne munfekkîne hattâ te’tiye humul beyyineh(beyyinetu).
Kitap ehlinden ve müşriklerden (Hakk'ı) tanımayanlar, kendilerine açık delil gelinceye kadar inkârlarından ayrılacak değillerdi.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
1. “Ehli kitaptan inkarcılar” Yahudi ve Hristiyanlardan Muhammed'in peygamberliğini inkar edenler “Ve müşrikler” Arap kafirleri “kopup ayrılacak değildirler” Küfürlerinden vazgeçecek değildirler. “Apaçık deliler kendilerine gelmedikçe” Yani onlara apaçık deliller, açıklamalar geldi. O da Kur'an ve M...
1. “Ehli kitaptan inkarcılar” Yahudi ve Hristiyanlardan Muhammed'in peygamberliğini inkar edenler “Ve müşrikler” Arap kafirleri “kopup ayrılacak değildirler” Küfürlerinden vazgeçecek değildirler. “Apaçık deliler kendilerine gelmedikçe” Yani onlara apaçık deliller, açıklamalar geldi. O da Kur'an ve Muhammed (a.s.)'dır. Yani Muhammed onlara gönderilinceye kadar küfürlerini terk etmediler. Bu her iki guruptan iman eden kimseler içindir. Sonra bu beyyineyi açıklamaktadır.
Ve mâ teferrekallezîne ûtûl kitâbe illâ min ba’di mâ câet humul beyyineh(beyyinetu).
Kitap ehli, ancak kendilerine apaçık delil geldikten sonra ayrılığa düştüler.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
4. “Kitap verilenler ihtilaf etmediler” Yani Muhammed (a.s.)'ın gerçekten gönderilen bir peygamber olduğunda kitaplarında bulunan vasıflarından dolayı ihtilaf etmediler. “Ancak kendilerine apaçık beyyine geldikten sonra ihtilaf ettiler” Onun Tevrat ve İncil’de vaad edildikleri peygamber olduğunu apa...
4. “Kitap verilenler ihtilaf etmediler” Yani Muhammed (a.s.)'ın gerçekten gönderilen bir peygamber olduğunda kitaplarında bulunan vasıflarından dolayı ihtilaf etmediler. “Ancak kendilerine apaçık beyyine geldikten sonra ihtilaf ettiler” Onun Tevrat ve İncil’de vaad edildikleri peygamber olduğunu apaçık bildikten sonra ihtilaf ettiler. Yani onun gönderilmeden önce peygamberliğinin gerçek oluşunda ittifak ediyorlardı. Ne zaman ki peygamber gönderildi o zaman ayrılığa düşüp peygamberliğini inkar ettiler. Onlardan kimi haset ve azgınlığından dolayı inkar ederken kimi de ona iman etti.
Ve mâ umirû illâ li ya’budûllâhe muhlisîne lehud dîne hunefâe ve yukîmûs salâte ve yu’tûz zekâte ve zâlike dînul kayyimeh(kayyimeti).
Halbuki onlar, dini sadece Allah'a tahsis ederek, Allah'ı birleyerek, ancak Allah'a ibadet etmekle, namazı kılmakla ve zekatı vermekle emrolunmuşlardır. İşte dosdoğru din budur.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
5-8. “Onlar emredilmediler” Kitap verilenlerden inkar edenler “Ancak dini halis kılarak Allah’a ibadet etmekle emrolundular” Onunla birlikte başka hiç kimseye ibadet etmemek sadece Muvahidler olarak ona itaat etmekle emr olundular. “Hanifler olarak” İbrahim (a.s.) ve Muhammed (a.s.)'ın dini üzere Al...
5-8. “Onlar emredilmediler” Kitap verilenlerden inkar edenler “Ancak dini halis kılarak Allah’a ibadet etmekle emrolundular” Onunla birlikte başka hiç kimseye ibadet etmemek sadece Muvahidler olarak ona itaat etmekle emr olundular. “Hanifler olarak” İbrahim (a.s.) ve Muhammed (a.s.)'ın dini üzere Allah’a ibadet etmekle emrolundular. “İşte en doğru din budur” Dosdoğru milletlerin dini budur. Ayetin gerisi açıktır.
Kâfirler, gerek kitap ehlinden olsun gerek puta tapanlardan olsun muhakkak, cehennem ateşindedirler. Orada ebedî olarak kalacaklardır. Onlar, insanların en şerlileridir.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
5-8. “Onlar emredilmediler” Kitap verilenlerden inkar edenler “Ancak dini halis kılarak Allah’a ibadet etmekle emrolundular” Onunla birlikte başka hiç kimseye ibadet etmemek sadece Muvahidler olarak ona itaat etmekle emr olundular. “Hanifler olarak” İbrahim (a.s.) ve Muhammed (a.s.)'ın dini üzere Al...
5-8. “Onlar emredilmediler” Kitap verilenlerden inkar edenler “Ancak dini halis kılarak Allah’a ibadet etmekle emrolundular” Onunla birlikte başka hiç kimseye ibadet etmemek sadece Muvahidler olarak ona itaat etmekle emr olundular. “Hanifler olarak” İbrahim (a.s.) ve Muhammed (a.s.)'ın dini üzere Allah’a ibadet etmekle emrolundular. “İşte en doğru din budur” Dosdoğru milletlerin dini budur. Ayetin gerisi açıktır.
İnnellezîne âmenû ve amilûs sâlihâti ulâike hum hayrul beriyyeh(beriyyeti).
İnanan ve güzel amel işleyenler de insanların en hayırlılarıdır.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
5-8. “Onlar emredilmediler” Kitap verilenlerden inkar edenler “Ancak dini halis kılarak Allah’a ibadet etmekle emrolundular” Onunla birlikte başka hiç kimseye ibadet etmemek sadece Muvahidler olarak ona itaat etmekle emr olundular. “Hanifler olarak” İbrahim (a.s.) ve Muhammed (a.s.)'ın dini üzere Al...
5-8. “Onlar emredilmediler” Kitap verilenlerden inkar edenler “Ancak dini halis kılarak Allah’a ibadet etmekle emrolundular” Onunla birlikte başka hiç kimseye ibadet etmemek sadece Muvahidler olarak ona itaat etmekle emr olundular. “Hanifler olarak” İbrahim (a.s.) ve Muhammed (a.s.)'ın dini üzere Allah’a ibadet etmekle emrolundular. “İşte en doğru din budur” Dosdoğru milletlerin dini budur. Ayetin gerisi açıktır.
Cezâuhum inde rabbihim cennâtu adnin tecrî min tahtihel enhâru hâlidîne fîhâ ebedâ(ebeden), radıyallâhu anhum ve radû anh(anhu), zâlike li men haşiye rabbeh(rabbehu).
Rableri katında onların mükâfatı, altlarından ırmaklar akan Adn cennetleridir. Orada ebedî olarak kalacaklardır. Allah onlardan razı olmuş, onlar da O'ndan razı olmuşlardır. İşte bu mükâfat, Rabbine saygı gösterene mahsustur.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
5-8. “Onlar emredilmediler” Kitap verilenlerden inkar edenler “Ancak dini halis kılarak Allah’a ibadet etmekle emrolundular” Onunla birlikte başka hiç kimseye ibadet etmemek sadece Muvahidler olarak ona itaat etmekle emr olundular. “Hanifler olarak” İbrahim (a.s.) ve Muhammed (a.s.)'ın dini üzere Al...
5-8. “Onlar emredilmediler” Kitap verilenlerden inkar edenler “Ancak dini halis kılarak Allah’a ibadet etmekle emrolundular” Onunla birlikte başka hiç kimseye ibadet etmemek sadece Muvahidler olarak ona itaat etmekle emr olundular. “Hanifler olarak” İbrahim (a.s.) ve Muhammed (a.s.)'ın dini üzere Allah’a ibadet etmekle emrolundular. “İşte en doğru din budur” Dosdoğru milletlerin dini budur. Ayetin gerisi açıktır.
98:8
Yardımcı
Site kullanımı hakkında sorun
Sitemiz, ziyaretçi sayısını ölçmek için tarayıcınıza rastgele bir numara içeren bir çerez bırakır.
Reklam çerezi kullanmıyoruz, verilerinizi kimseyle paylaşmıyoruz.
Ayrıntılar