1. "İnkar edenler" Mekke ehlinden "Ve Allah'ın yolundan alıkoyanların" İnsanları Muhammed'e iman etmesine engel oanların "Amellerini Allah boşa çıkarmıştır" Yok saymıştır. Ahirette hiç bir sevabını göremezler.
1. "İnkar edenler" Mekke ehlinden "Ve Allah'ın yolundan alıkoyanların" İnsanları Muhammed'e iman etmesine engel oanların "Amellerini Allah boşa çıkarmıştır" Yok saymıştır. Ahirette hiç bir sevabını göremezler.
2. "Onların kötülüklerini örtmüştür" Onlara bağışlayıp örtmüştür. "durumlarını düzeltmiştir" İş ve hallerini
3. "Bu" Sapıklık ve küfür kafirlerin batıla tabi olmalarındandır. O batıl şeytandır. Mü'minler ise hakka tabi olurlar. O hak Kur'andır. "İşte böyle Allah insanlara kendi örneklerini verir" Yani Allah, kafirlerin kötülüklerini mü'minlerin iyiliklerinin örneklerini insanlara böyle açıklar.
4. "İnkar edenlerle karşılaştığınızda boyunlarını vurun" Onları öldürün. "Taki onları iyice vurup sindirinceye kadar" Onlardan çok kimseler öldürünceye kadar. "Bağlayın" Sizden kaçmamaları için esirleri bağlayın. "Ya bir lutuf olarak onları bırakın" Yani onları esir aldıktan sonraya onlara lutufedip...
5. "Onlara hidayet edecektir" Dünyada itaatine ahirette de yüksek derecelere eriştirecektir. "Onların durumlarını düzeltecektir" Maişet durumlarını ıslah edecektir.
6. "Onları, tarif ettiği cennete koyacaktır" Onların cennetteki yerlerini ve evlerini açıklamış ve onlara buraları tarif etmişti.
7. "Ey iman edenler eğer Allah'a yardım ederseniz" Elçisine ve dinine. "O da size yardım eder ve ayaklarınızı sabit tutar" Savaş yerlerinde.
8-9. "İnkar edenler ise onlara yıkım olsun" Yüz üstü düşüş ve helak onlar için olsun. "Amellerini boşa çıkarmıştır" İptal etmiştir. Çünkü o ameller şeytanlar için işlenmişti. Ayet daha sonra onları tehdit ederek şöyle diyor.
8-9. "İnkar edenler ise onlara yıkım olsun" Yüz üstü düşüş ve helak onlar için olsun. "Amellerini boşa çıkarmıştır" İptal etmiştir. Çünkü o ameller şeytanlar için işlenmişti. Ayet daha sonra onları tehdit ederek şöyle diyor.
10. "Onlar yeryüzünde yürümüyorlar mı ki kendilerinden öncekilerin sonlarının nasıl olduğunu görsünler. Allah onları yerle bir etti. Kafirler için bunun bir benzeri vardır" Yani kendilerinden öncekilerin uğradığı akibetin benzeri vardır.
11. "İşte böyle" Mü'minlere olan bu yardım kafirlerin de helak edilmesi. "Allah iman edenlerin mevlasıdır" Onların dostu ve yardımcısıdır. "Kafirlerin ise mevlası yoktur" Onların Allah tarafından hiç bir dostu yoktur ki onlara yardım etsin.
12. "İnkar edenler faydalanıyorlar" Dünyada "Hayvanların yediği gibi yiyiyorlar" Onların karınlarından ve uçkurlarından başka hiç bir gayeleri yoktur. Daha sonra cehenneme gireceklerdir.
13. "Seni yurdundan çıkaran kimselerden daha kuvvetli nice şehirleri" Mekke'de bulunanlar seni oradan çıkardılar. "Onları helak ettik" Elçileri yalanlamalarından dolayı. "Onlara hiç bir yardım eden olmadı"
14. "Rabbinden apaçık bir delil üzerinde bulunan kimse" Peygamber ve mü'minler. "Kendisine kötü ameli süslü gösterilen ve hevalarına tabi olanlar gibidir mi?" Ebu Cehil ve kafirler.
15. "Muttakilerin vaad edildiği cennetin örneği şöyledir. İçinde bozulmayan sudan ırmaklar" Kokusu hiç değişmeyen. "Ve içenlere lezzet veren şaraptan nehirler vardır" Lezzetli.
16. "Onlardan kimi seni dinler" Münafıklar. "Taki yanından çıktıklarında" Peygamberin hutbesini dinlerler çıktıklarında da alay etmek ve onun söylediklerine iltifat etmediklerini bildirmek için Rasulullah'ın ashabına ne dediğini sorarlardı. Ve derlerdi ki: "Az önce ne dedi" Yani biraz önce.
17. "Takvalarını vermiştir" Takvalarının sevabını. Mananın şu şekil olması da caizdir. Onlara takvayı ilham edip onları bunda başarılı kıldı.
18. "Onlar gözlüyorlar mı?" Bekliyorlar mı? "Kıyamet saatinin ansızın kendilerine gelmesini" Yani gerçekte onlar böyledirler. Çünkü kıyamet ansızın onların başına kopacaktır. "Alametleri gedi" Peygamberin gönderilmesi ve diğer alametlerin geldi. "Onlara geldiğinde" Kıyamet. "Artık nereden öğüt alırl...
19. "Bil ki Allah'tan başka ilah yoktur" Yani bir bilgin üzere bunda sebat et. "Allah sizin dönüp dolaşacağınız yeri bilir" Meşguliyet ve amellerinizdeki tasarruflarınızı bilir. Veya sulblerden rahimlere dönüşünüzü bilir. "Ve varacağınız yeri" Dünya ve ahirette varacağınız yeri.
20. "İman edenler derler ki:" Vahiy kendilerine geç geldiğinde hırsla derler ki: "Bir süre indirilmeli değil miydi? Muhkem bir sure indirildiğinde" Neshedilmeyen. "Ve orada savaş zikiredildiğinde" Farz kılındığında. "Kalplerinde hastalık olan kimseleri görürsün" Münafıkları. "Sana bakıyorlar" Dehşet...
21. "İtaat ve güzel sözdür" Yani eğer itaat edip sana güzel söz söyleselerdi bu onlar için daha evla olandı. "Fakat iş kararlılık gerektirdiği zaman" Savaş farz kılınıp iş kesinleşince. "Eğer Allah'a verdikleri sözde dursalardı" İman ve itaat konusunda. "Bu onlar için daha hayırlı olurdu"
22-23. "Demek iş başına gelecek olursanız yüz çevireceksiniz" Yani Muhammed'in getirdiği şeylerden yüz çevirip eski cahiliyeye dönecek ve birbirinizi mi öldüreceksiniz? "Yer yüzünde fesat çıkaracak ve akrabalık bağlarını koparacaksınız öyle mi?" Yani azgınlık edip zulmedecek ve öldürcek misiniz?
22-23. "Demek iş başına gelecek olursanız yüz çevireceksiniz" Yani Muhammed'in getirdiği şeylerden yüz çevirip eski cahiliyeye dönecek ve birbirinizi mi öldüreceksiniz? "Yer yüzünde fesat çıkaracak ve akrabalık bağlarını koparacaksınız öyle mi?" Yani azgınlık edip zulmedecek ve öldürcek misiniz?
24. "Kur'an’ı düşünmüyorlar mı" Ki ondan öğüt alsınlar. "Yoksa kalplerinin üzerinde kilitler mi var?" Ki onu anlamıyorlar.
25. "Kendilerine hidayet açıkça belli olduktan sonra gerisin geri dönenler" Kendilerine kitap verilen kafirler Muhammed'i bilip tanıdıkları halde inkar ettiler. "fieytan onlara süslemiştir" Bunu onlara süslemiştir. "Ve onları uzun emellere kaptırmıştır" Emellerini uzun yapmıştır.
26. "İşte böyle; Çünkü gerçekten onlar Allah'ın indirdiğini çirkin karşılayanlara dediler ki:" Müşriklere. "Bazı işlerde size itaat edeceğiz" Muhammed'e düşmanlıkta size arka çıkacağız dediler.
27-28. "Nasıl olacak" Durumları. "Melekler onların canlarını aldığı zaman.
27-28. "Nasıl olacak" Durumları. "Melekler onların canlarını aldığı zaman.
29. "Yoksa kalplerinde hastalık olanlar" Münafıklar. "Allah'ın onların kinlerini ortaya çıkarmayacağını mı sandılar?” Onların bu kinlerini peygambere ve mü'minlere göstermeyeceğini mi sandılar?
30. "Eğer dilersek onları sana gösterirdik" Onları sana tanıtırdık. "Sen de onları simalarından tanırdın" Simalarındaki alametten. "Sen onları elbette sözlerindeki uslubtan tanırsın" Yani seninle konuştuklarında sözlerindeki manadan tanırsın.