"Nisâ" kadınlar demektir. Bu sûrede daha çok kadından, cemiyet içinde kadınların hukukî ve içtimaî yer ve değerlerinden bahsedildiği için adına "Nisâ" denmiştir.
Kaynak: Ebu'l A'lâ Mevdûdî · Tefhîmu'l-Kur'an
Nüzul Zamanı
Bu sure, muhtemelen H. 3. yılın sonları ile H. 4. yılın sonları veya H. 5. yılın başları arasında geçen dönem boyunca nazil olan birçok bölümden oluşmaktadır. Nüzul tarihlerini kesin olarak belirlemek oldukça zor olmasına rağmen, ayetlerde verilen emirler, zikredilen olaylar ve bu ayetlerle ilgili hadisler sayesinde doğru olması muhtemel bir nüzul dönemi belirlemek mümkündür. Bunu birkaç örnek olayla açıklayabiliriz.
1-Şehitlerin miraslarının paylaştırılması ve yetimlerin haklarının korunması ile ilgili emirlerin, 70 müslümanın şehid edildiği Uhud savaşından sonra verildiğini biliyoruz. O zaman tabiî olarak Medine'deki birçok ailede şehitlerin mirasının paylaştırılması ve yetimlerin haklarının korunmasıyla ilgili sorunlar ortaya çıkmıştı. Bundan yola çıkarak 1-28. ayetlerin bu dönemde indirildiği sonucuna varabiliriz.
2-Hadislerden öğrendiğimize göre savaşta namazla (korku namazı) ilgili emirler H. 4. yılda yapılan Zatü'r-Rika seferi sırasında verilmiştir. O halde 102. ayeti içeren bölümün bu sefer sırasında nazil olduğunu söyleyebiliriz.
3-Yahudilere yapılan son uyarı (47. ayet) , Beni Nadir kabileleri H. 4. yılın Rebiü'l-Evvel ayında Medine'den çıkarılmadan önce yapılmıştır. Bu nedenle 47. ayeti içeren bölümün bu olaydan bir müddet önce indirildiğini söylememizde hiçbir sakınca yoktur.
4-Teyemmümle (su bulunmadığında, temiz toprak kullanarak abdest alma) ilgili izin, H. 5. yılda Beni Mustalık'a karşı yapılan seferde verilmiştir. O halde 43. ayeti içeren bölümün H. 5. yılda nazil olması muhtemeldir.
Kaynak: Ebu'l A'lâ Mevdûdî · Tefhîmu'l-Kur'an
Surenin Konusu
Konular ve Surenin Arka-planı:
Şimdi de sureyi anlayabilmek için o dönemin sosyal ve tarihî durumuna bir göz atalım.
Bu suredeki bütün bölümler, Hz. Peygamber'in (s.a) o dönemde karşılaştığı üç temel meseleyle ilgilidir. İlk olarak, Hz. Peygamber (s.a) , Medine'ye hicret ettikten sonra oluşan İslâm topluluğunun düzenlenmesi ve gelişmesi ile uğraşıyordu. Bu amaçla, İslâm-öncesi dönemdeki değerlerin yerine ahlakî, kültürel, sosyal, ekonomik ve politik yeni değerler ortaya koyuyordu. O'nun dikkat ve çabasını yönelttiği bir diğer sorun da kendi davetini reddeden müşrik Araplar, Yahudi kabileleri ve münafıklarla, müslüman topluluk arasındaki savaştı. Üçüncüsü, her şeyin ötesinde, O, kötü güçlerin tüm karşı çıkışlarına rağmen İslâm'ı yaymak ve gün geçtikçe daha çok kişiyi İslâm'a kavuşturmak zorundaydı.
Bu nedenle, bu surede Bakara suresinde verilenlerin devamı niteliğinde, İslâm toplumunu güçlendiren ve birbirine bağlama işlevini gören, ayrıntılı emir ve tavsiyeler yer alır. Aile kurumunun iyi işlemesi ve aile kavgalarını çözümlenmesini sağlayan prensipler öğretilir. Evlilik kuralları, karı ve kocanın karşılıklı ve eşit hakları belirlenir. Kadının toplumdaki statüsü ortaya konur ve yetimlerin haklarının ne olması gerektiği bildirilir; mirasın paylaştırılması için gerekli olan kanun ve düzenlemeler ortaya konur ve ekonomik faaliyetleri yeniden düzenleyen emirler verilir. Ceza hukukunun temelleri kurulur; içki içmek yasaklanır, temizlik ve paklıkla ilgili emirler verilir. Müslümanlara, salih bir insanın Allah'la ve diğer insanlarla nasıl bir ilişki içinde olması gerektiği öğretilir. İslâm toplumunda disiplinin sağlanması ve devam ettirilmesi için gerekli olan emirler verilir.
Müslümanlara ders vermek ve onların Ehli Kitabı takip etmemeleri konusunda uyarmak için, Ehli Kitabın ahlâkî ve dinî durumu tekrarlanır. Münafıkların durumu eleştirilir ve müslümanların onları gerçek müslümanlardan ayırdedebilmesini sağlamak için münafıklık ile gerçek imanın belirgin özellikleri anlatılır.
Uhud savaşı sonrasında ortaya çıkan durumu düzeltmek için, müslümanları düşmanlara karşı cesurca savaşmaya teşvik eden bölümler indirilmiştir. Çünkü savaştaki yenilgi, müşrik Arap kabilelerini, komşu Yahudi kabilelerini ve münafıkları çok cesaretlendirmişti ve bu düşman kabileler, müslümanları her taraftan tehdit ediyorlardı. Bu kritik durumda Allah müslümanlara cesaret verdi ve onlara bu tip savaş rüzgarları eserken gerekli olan emir ve tavsiyelerde bulundu.
Münafıklar ve imanı zayıf olan müslümanlar tarafından yayılan korkunç söylentilerin etkisini hafifletmek için, müminlere bu söylentilerin kaynağını iyice araştırmaları ve bunları sorumlu ve yetkili kişilere haber vermeleri tavsiye edilmektedir. Bunun yanısıra müminler, bazı seferler sırasında abdest almak vs. için gereken suyu bulamadıklarından dolayı namazlarını eda etmekte güçlük çekiyorlardı. Burada, bu gibi durumlarda temiz toprakla abdest almalarına (teyemmüm) ve namazı kısaltmalarına veya herhangi bir tehlikeyle karşı karşıya kaldıklarında "korku namazı" kılmalarına izin verilmektedir. Ayrıca surede kâfir ve çoğunlukla da düşman Arap kabileleri arasında yaşayan müminlerin problemleriyle ilgili çözümler ve emirler de getirilmektedir. Onlara, İslâm yurdu olan Medine'ye hicret etmeleri tavsiye edilmektedir.
Bu sure aynı zamanda, müslümanlarla yaptıkları barış anlaşmalarına rağmen, düşmanca ve haince davranışlarda bulunan Beni Nadir kabilesinin durumunu da ele alır. Bu Yahudi kabilesi açıkça İslâm düşmanlarının safında yer alıyor ve hatta Medine'de bile Hz. Peygamber'e (s.a) ve İslâm toplumuna karşı tuzaklar kuruyordu. Adı geçen kabile halkı bu tür haince davranışlarından dolayı sorguya çekilmiş ve tutumlarını değiştirmeleri için kendilerine son bir uyarı yapılmıştır. En sonunda da anlayışsızlık ve itaatsizlikleri nedeniyle Medine'den sürülmüşlerdir.
O dönemde çok belirgin olan münafıklar sorunu, müminleri çok meşgul ediyor ve onları zorluklar içinde bırakıyordu. Bu nedenle müslümanların onlarla uğraşmasını kolaylaştırmak için belirli kategorilere sokulmuşlardır.
Surede, kendileriyle savaş halinde olunmayan kabilelere karşı takınılması gereken tavır hakkında da, gereken direktifler açıkça gözler önüne serilmiştir. O dönemde gereken en önemli şey, müslümanları İslâm düşmanlarına karşı yapılan savaşa hazırlamaktı. Bu amaçla müslümanların şahsiyetlerinin oluşturulmasına çok büyük önem verilmiştir. Gerçek şu ki; küçücük İslâm toplumu ancak çok yüksek bir ahlâkî karaktere sahip olduğu zaman başarılı olabilir ve hayatını idame ettirebilirdi. Bu nedenle onlar çok yüksek bir ahlâkî karaktere sahip olmaları konusunda eğitiliyorlar ve herhangi bir manevî zayıflık gösterdiklerinde derhal uyarılıyorlardı.
Bu surede ahlâki ve sosyal düzenlemeler ele alınmış olmasına rağmen, İslâm'ın tebliğ edilmesine de gereken önem verilmiştir. Bir taraftan İslâm ahlâk ve kültürünün, Yahudi, Hıristiyan ve müşriklerin ahlâk ve kültüründen daha yüce olduğu ortaya konulurken, diğer taraftan da onları doğru yola davet ortamını hazırlamak için, yanlış dinî düşünceleri, hatalı ahlâk anlayışları ve kötü davranışları anlatılmaktadır.
ÖZET Konu: İslâm Toplumu'nun Takviye Edilmesi.
Bu surenin en önemli amacı, müslümanlara, bir topluluğu birleştirip güçlü ve küçük birimini oluşturan ailenin istikrarı için, gereken tavsiye ve direktifler verilmektedir. Daha sonra müminler kendilerini savunmaları konusunda teşvik edilmektedirler. Bunlarla birlikte onlara İslâm'ı tebliğ etmenin önemi de öğretilmektedir. Her şeyin ötesinde, en çok toplumu takviye etme ve birleştirme teması altında, ahlâkî karakterin yüksek ve güçlü olması gerektiği vurgulanmaktadır.
Konular ve Aralarındaki Bağlantı:
1-35 Karı ve koca için, aile hayatının düzenli ve güzel bir şekilde devam etmesini sağlayan dengeli, adil ve eşitlikçi kanun ve düzenlemeler ortaya konuyor. Mirasın paylaştırılmasıyla ilgili ayrıntılı belirlemeler yapılıyor ve yetimlerin hakkının korunmasına özel bir önem veriliyor.
36-42 Bu kanun ve düzenlemelere kolaylıkla uymayı sağlayacak olan ruhsal yapıyı oluşturmak için müslümanlara etraflarındaki herkese cömertlik göstermeleri ve bencillik, cimrilik ve hasislikten sakınmaları emrediliyor. Çünkü toplumun birbirine sımsıkı bağlanmasını ancak bu sağlayabilir ve aynı zamanda İslâm'ın tebliğini de kolaylaştırır.
43-Namazı eda etmeden önce yapılması gereken ruh ve beden temizliğinin yolları öğretiliyor. Çünkü namaz, ahlâkî ve sosyal düzenlemelerde en önemli rolü oynayan bir ibadettir.
44-57 Ahlâkî yönden hazırlandıktan sonra müslümanlara savunma ile ilgili emirler veriliyor. Öncelikle müslümanlar, bu yeni harekete karşı olan komşu Yahudi kabilelerinin düşmanca faaliyetleri ve gizli tuzaklarına karşı hazırlıklı olmaları bakımından uyarılıyorlar. İslâm'dan önce Medine halkı ile Yahudiler arasında varolan anlaşmanın ortaya çıkarabileceği bazı yanlış anlamalara meydan vermemek için böyle bir uyarı ve dikkat çekmek çok gerekliydi.
58-72 Daha sonra güven ve emanetlerini şerefli ve ehil kişilere vermeleri, doğru ve adil olanı işlemeleri, Allah'a, Rasûlü'ne (s.a) ve kendi içlerinden işlerini yapmak üzere seçtikleri kişilere itaat etmeleri ve anlaşmazlıklarının çözümü için Allah ve Rasûlü'ne (s.a) başvurmaları emrediliyor.Çünkü sadece bu tür bir davranış toplumun birlik ve bütünlüğünü sağlayabilir. Müminler bu yoldan saparlarsa ayrılık ve çözülme ile karşılaşacakları konusunda da uyarılmaktadırlar.
73-100 Bu ön hazırlığın sağlanmasından sonra, müminler yurtlarını savunmaya ve hiçbir korku ve zayıflık göstermeksizin Allah yolunda cesurca savaşmaya teşvik ediliyorlar. Aynı zamanda münafıklara karşı temkinli olmaları konusunda da uyarılıyorlar. Ard niyetli hilekârlarla çaresiz ve samimi müminleri ayıran kesin bir sınır çizgisi çekiliyor.
101-103 Burada tekrar, askeri seferler ve savaş sırasında namazın nasıl eda edileceği konusunda direktifler veriliyor, tehlike ve korku anında bile namazın önemini vurgulanıyor.
104 Diğer konuya geçmeden önce müslümanlar, savaşta hiçbir zayıflık göstermeksizin sebat etmeye teşvik ediliyorlar.
105-135 İslâm toplumunu güven içinde güçlü ve emin kılmak için müslümanlara adaleti çok iyi korumaları emrediliyor. Müslümanların, savaş halinde oldukları düşmanlar söz konusu olduğunda bile kesinlikle adil olmaları gerekmektedir. Karı ile koca arasındaki anlaşmazlıklar da adilce çözümlenmeli. Bunu becerebilmek için müminler inanç ve amellerini her türlü pisliklerden temizlemeli ve adaletin gerçek koruyucuları olmalıdırlar.
136-175 Savunma konusu tekrar ele alınarak, müslümanlar düşmanlarına karşı temkinli olmaları konusunda uyarılıyor. Onlara münafıkların, kâfirlerin ve Ehli Kitabın tuzaklarına karşı gerekli önlemleri almaları tavsiye ediliyor. Allah'a, vahye ve ölümden sonra dirilişe inanmak, her tür düşmana karşı kişiyi koruyacak tek silah olduğu için, müminler Allah'ın Rasûlü Hz. Muhammed'e (s.a) samimiyetle inanmalı ve O'na uymalıdırlar.
176 Bu ayette de 1-35. ayetlerde ele alınan aile hukukuna değinilse de, surenin sonuna sadece ilâve olarak eklenmiştir. Çünkü bu ayet, Nisa Suresi tam bir sure olarak vahyolunmadan çok ... önce nazil olmuştur.
Kaynak: Ebu'l A'lâ Mevdûdî · Tefhîmu'l-Kur'an
4
Kadınlar · Medine
النساء
176
Sure Adı Açıklaması
"Nisâ" kadınlar demektir. Bu sûrede daha çok kadından, cemiyet içinde kadınların hukukî ve içtimaî yer ve değerlerinden bahsedildiği için adına "Nisâ" denmiştir.
Kaynak: Ebu'l A'lâ Mevdûdî · Tefhîmu'l-Kur'an
Nüzul Zamanı
Bu sure, muhtemelen H. 3. yılın sonları ile H. 4. yılın sonları veya H. 5. yılın başları arasında geçen dönem boyunca nazil olan birçok bölümden oluşmaktadır. Nüzul tarihlerini kesin olarak belirlemek oldukça zor olmasına rağmen, ayetlerde verilen emirler, zikredilen olaylar ve bu ayetlerle ilgili hadisler sayesinde doğru olması muhtemel bir nüzul dönemi belirlemek mümkündür. Bunu birkaç örnek olayla açıklayabiliriz.
1-Şehitlerin miraslarının paylaştırılması ve yetimlerin haklarının korunması ile ilgili emirlerin, 70 müslümanın şehid edildiği Uhud savaşından sonra verildiğini biliyoruz. O zaman tabiî olarak Medine'deki birçok ailede şehitlerin mirasının paylaştırılması ve yetimlerin haklarının korunmasıyla ilgili sorunlar ortaya çıkmıştı. Bundan yola çıkarak 1-28. ayetlerin bu dönemde indirildiği sonucuna varabiliriz.
2-Hadislerden öğrendiğimize göre savaşta namazla (korku namazı) ilgili emirler H. 4. yılda yapılan Zatü'r-Rika seferi sırasında verilmiştir. O halde 102. ayeti içeren bölümün bu sefer sırasında nazil olduğunu söyleyebiliriz.
3-Yahudilere yapılan son uyarı (47. ayet) , Beni Nadir kabileleri H. 4. yılın Rebiü'l-Evvel ayında Medine'den çıkarılmadan önce yapılmıştır. Bu nedenle 47. ayeti içeren bölümün bu olaydan bir müddet önce indirildiğini söylememizde hiçbir sakınca yoktur.
4-Teyemmümle (su bulunmadığında, temiz toprak kullanarak abdest alma) ilgili izin, H. 5. yılda Beni Mustalık'a karşı yapılan seferde verilmiştir. O halde 43. ayeti içeren bölümün H. 5. yılda nazil olması muhtemeldir.
Kaynak: Ebu'l A'lâ Mevdûdî · Tefhîmu'l-Kur'an
Surenin Konusu
Konular ve Surenin Arka-planı:
Şimdi de sureyi anlayabilmek için o dönemin sosyal ve tarihî durumuna bir göz atalım.
Bu suredeki bütün bölümler, Hz. Peygamber'in (s.a) o dönemde karşılaştığı üç temel meseleyle ilgilidir. İlk olarak, Hz. Peygamber (s.a) , Medine'ye hicret ettikten sonra oluşan İslâm topluluğunun düzenlenmesi ve gelişmesi ile uğraşıyordu. Bu amaçla, İslâm-öncesi dönemdeki değerlerin yerine ahlakî, kültürel, sosyal, ekonomik ve politik yeni değerler ortaya koyuyordu. O'nun dikkat ve çabasını yönelttiği bir diğer sorun da kendi davetini reddeden müşrik Araplar, Yahudi kabileleri ve münafıklarla, müslüman topluluk arasındaki savaştı. Üçüncüsü, her şeyin ötesinde, O, kötü güçlerin tüm karşı çıkışlarına rağmen İslâm'ı yaymak ve gün geçtikçe daha çok kişiyi İslâm'a kavuşturmak zorundaydı.
Bu nedenle, bu surede Bakara suresinde verilenlerin devamı niteliğinde, İslâm toplumunu güçlendiren ve birbirine bağlama işlevini gören, ayrıntılı emir ve tavsiyeler yer alır. Aile kurumunun iyi işlemesi ve aile kavgalarını çözümlenmesini sağlayan prensipler öğretilir. Evlilik kuralları, karı ve kocanın karşılıklı ve eşit hakları belirlenir. Kadının toplumdaki statüsü ortaya konur ve yetimlerin haklarının ne olması gerektiği bildirilir; mirasın paylaştırılması için gerekli olan kanun ve düzenlemeler ortaya konur ve ekonomik faaliyetleri yeniden düzenleyen emirler verilir. Ceza hukukunun temelleri kurulur; içki içmek yasaklanır, temizlik ve paklıkla ilgili emirler verilir. Müslümanlara, salih bir insanın Allah'la ve diğer insanlarla nasıl bir ilişki içinde olması gerektiği öğretilir. İslâm toplumunda disiplinin sağlanması ve devam ettirilmesi için gerekli olan emirler verilir.
Müslümanlara ders vermek ve onların Ehli Kitabı takip etmemeleri konusunda uyarmak için, Ehli Kitabın ahlâkî ve dinî durumu tekrarlanır. Münafıkların durumu eleştirilir ve müslümanların onları gerçek müslümanlardan ayırdedebilmesini sağlamak için münafıklık ile gerçek imanın belirgin özellikleri anlatılır.
Uhud savaşı sonrasında ortaya çıkan durumu düzeltmek için, müslümanları düşmanlara karşı cesurca savaşmaya teşvik eden bölümler indirilmiştir. Çünkü savaştaki yenilgi, müşrik Arap kabilelerini, komşu Yahudi kabilelerini ve münafıkları çok cesaretlendirmişti ve bu düşman kabileler, müslümanları her taraftan tehdit ediyorlardı. Bu kritik durumda Allah müslümanlara cesaret verdi ve onlara bu tip savaş rüzgarları eserken gerekli olan emir ve tavsiyelerde bulundu.
Münafıklar ve imanı zayıf olan müslümanlar tarafından yayılan korkunç söylentilerin etkisini hafifletmek için, müminlere bu söylentilerin kaynağını iyice araştırmaları ve bunları sorumlu ve yetkili kişilere haber vermeleri tavsiye edilmektedir. Bunun yanısıra müminler, bazı seferler sırasında abdest almak vs. için gereken suyu bulamadıklarından dolayı namazlarını eda etmekte güçlük çekiyorlardı. Burada, bu gibi durumlarda temiz toprakla abdest almalarına (teyemmüm) ve namazı kısaltmalarına veya herhangi bir tehlikeyle karşı karşıya kaldıklarında "korku namazı" kılmalarına izin verilmektedir. Ayrıca surede kâfir ve çoğunlukla da düşman Arap kabileleri arasında yaşayan müminlerin problemleriyle ilgili çözümler ve emirler de getirilmektedir. Onlara, İslâm yurdu olan Medine'ye hicret etmeleri tavsiye edilmektedir.
Bu sure aynı zamanda, müslümanlarla yaptıkları barış anlaşmalarına rağmen, düşmanca ve haince davranışlarda bulunan Beni Nadir kabilesinin durumunu da ele alır. Bu Yahudi kabilesi açıkça İslâm düşmanlarının safında yer alıyor ve hatta Medine'de bile Hz. Peygamber'e (s.a) ve İslâm toplumuna karşı tuzaklar kuruyordu. Adı geçen kabile halkı bu tür haince davranışlarından dolayı sorguya çekilmiş ve tutumlarını değiştirmeleri için kendilerine son bir uyarı yapılmıştır. En sonunda da anlayışsızlık ve itaatsizlikleri nedeniyle Medine'den sürülmüşlerdir.
O dönemde çok belirgin olan münafıklar sorunu, müminleri çok meşgul ediyor ve onları zorluklar içinde bırakıyordu. Bu nedenle müslümanların onlarla uğraşmasını kolaylaştırmak için belirli kategorilere sokulmuşlardır.
Surede, kendileriyle savaş halinde olunmayan kabilelere karşı takınılması gereken tavır hakkında da, gereken direktifler açıkça gözler önüne serilmiştir. O dönemde gereken en önemli şey, müslümanları İslâm düşmanlarına karşı yapılan savaşa hazırlamaktı. Bu amaçla müslümanların şahsiyetlerinin oluşturulmasına çok büyük önem verilmiştir. Gerçek şu ki; küçücük İslâm toplumu ancak çok yüksek bir ahlâkî karaktere sahip olduğu zaman başarılı olabilir ve hayatını idame ettirebilirdi. Bu nedenle onlar çok yüksek bir ahlâkî karaktere sahip olmaları konusunda eğitiliyorlar ve herhangi bir manevî zayıflık gösterdiklerinde derhal uyarılıyorlardı.
Bu surede ahlâki ve sosyal düzenlemeler ele alınmış olmasına rağmen, İslâm'ın tebliğ edilmesine de gereken önem verilmiştir. Bir taraftan İslâm ahlâk ve kültürünün, Yahudi, Hıristiyan ve müşriklerin ahlâk ve kültüründen daha yüce olduğu ortaya konulurken, diğer taraftan da onları doğru yola davet ortamını hazırlamak için, yanlış dinî düşünceleri, hatalı ahlâk anlayışları ve kötü davranışları anlatılmaktadır.
ÖZET Konu: İslâm Toplumu'nun Takviye Edilmesi.
Bu surenin en önemli amacı, müslümanlara, bir topluluğu birleştirip güçlü ve küçük birimini oluşturan ailenin istikrarı için, gereken tavsiye ve direktifler verilmektedir. Daha sonra müminler kendilerini savunmaları konusunda teşvik edilmektedirler. Bunlarla birlikte onlara İslâm'ı tebliğ etmenin önemi de öğretilmektedir. Her şeyin ötesinde, en çok toplumu takviye etme ve birleştirme teması altında, ahlâkî karakterin yüksek ve güçlü olması gerektiği vurgulanmaktadır.
Konular ve Aralarındaki Bağlantı:
1-35 Karı ve koca için, aile hayatının düzenli ve güzel bir şekilde devam etmesini sağlayan dengeli, adil ve eşitlikçi kanun ve düzenlemeler ortaya konuyor. Mirasın paylaştırılmasıyla ilgili ayrıntılı belirlemeler yapılıyor ve yetimlerin hakkının korunmasına özel bir önem veriliyor.
36-42 Bu kanun ve düzenlemelere kolaylıkla uymayı sağlayacak olan ruhsal yapıyı oluşturmak için müslümanlara etraflarındaki herkese cömertlik göstermeleri ve bencillik, cimrilik ve hasislikten sakınmaları emrediliyor. Çünkü toplumun birbirine sımsıkı bağlanmasını ancak bu sağlayabilir ve aynı zamanda İslâm'ın tebliğini de kolaylaştırır.
43-Namazı eda etmeden önce yapılması gereken ruh ve beden temizliğinin yolları öğretiliyor. Çünkü namaz, ahlâkî ve sosyal düzenlemelerde en önemli rolü oynayan bir ibadettir.
44-57 Ahlâkî yönden hazırlandıktan sonra müslümanlara savunma ile ilgili emirler veriliyor. Öncelikle müslümanlar, bu yeni harekete karşı olan komşu Yahudi kabilelerinin düşmanca faaliyetleri ve gizli tuzaklarına karşı hazırlıklı olmaları bakımından uyarılıyorlar. İslâm'dan önce Medine halkı ile Yahudiler arasında varolan anlaşmanın ortaya çıkarabileceği bazı yanlış anlamalara meydan vermemek için böyle bir uyarı ve dikkat çekmek çok gerekliydi.
58-72 Daha sonra güven ve emanetlerini şerefli ve ehil kişilere vermeleri, doğru ve adil olanı işlemeleri, Allah'a, Rasûlü'ne (s.a) ve kendi içlerinden işlerini yapmak üzere seçtikleri kişilere itaat etmeleri ve anlaşmazlıklarının çözümü için Allah ve Rasûlü'ne (s.a) başvurmaları emrediliyor.Çünkü sadece bu tür bir davranış toplumun birlik ve bütünlüğünü sağlayabilir. Müminler bu yoldan saparlarsa ayrılık ve çözülme ile karşılaşacakları konusunda da uyarılmaktadırlar.
73-100 Bu ön hazırlığın sağlanmasından sonra, müminler yurtlarını savunmaya ve hiçbir korku ve zayıflık göstermeksizin Allah yolunda cesurca savaşmaya teşvik ediliyorlar. Aynı zamanda münafıklara karşı temkinli olmaları konusunda da uyarılıyorlar. Ard niyetli hilekârlarla çaresiz ve samimi müminleri ayıran kesin bir sınır çizgisi çekiliyor.
101-103 Burada tekrar, askeri seferler ve savaş sırasında namazın nasıl eda edileceği konusunda direktifler veriliyor, tehlike ve korku anında bile namazın önemini vurgulanıyor.
104 Diğer konuya geçmeden önce müslümanlar, savaşta hiçbir zayıflık göstermeksizin sebat etmeye teşvik ediliyorlar.
105-135 İslâm toplumunu güven içinde güçlü ve emin kılmak için müslümanlara adaleti çok iyi korumaları emrediliyor. Müslümanların, savaş halinde oldukları düşmanlar söz konusu olduğunda bile kesinlikle adil olmaları gerekmektedir. Karı ile koca arasındaki anlaşmazlıklar da adilce çözümlenmeli. Bunu becerebilmek için müminler inanç ve amellerini her türlü pisliklerden temizlemeli ve adaletin gerçek koruyucuları olmalıdırlar.
136-175 Savunma konusu tekrar ele alınarak, müslümanlar düşmanlarına karşı temkinli olmaları konusunda uyarılıyor. Onlara münafıkların, kâfirlerin ve Ehli Kitabın tuzaklarına karşı gerekli önlemleri almaları tavsiye ediliyor. Allah'a, vahye ve ölümden sonra dirilişe inanmak, her tür düşmana karşı kişiyi koruyacak tek silah olduğu için, müminler Allah'ın Rasûlü Hz. Muhammed'e (s.a) samimiyetle inanmalı ve O'na uymalıdırlar.
176 Bu ayette de 1-35. ayetlerde ele alınan aile hukukuna değinilse de, surenin sonuna sadece ilâve olarak eklenmiştir. Çünkü bu ayet, Nisa Suresi tam bir sure olarak vahyolunmadan çok ... önce nazil olmuştur.
Yâ eyyuhân nâsuttekû rabbekumullezî halakakum min nefsin vâhidetin ve halaka minhâ zevcehâ ve besse minhumâ ricâlen kesîran ve nisââ(nisâen), vettekûllâhellezî tesâelûne bihî vel erhâm(erhâme). İnnallâhe kâne aleykum rakîbâ(rakîben).
Ey insanlar! Sizi bir tek nefisten yaratan ve ondan eşini yaratıp ikisinden bir çok erkekler ve kadınlar üreten Rabbinizden korkun; kendi adına birbirinizden dilekte bulunduğunuz Allah'dan ve akrabalık (bağlarını kırmak)tan sakının. Şüphesiz Allah sizin üzerinizde gözeticidir.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
1. “Ey insanlar!” Ey Mekke halkı! “Sizi bir nefisten” Adem’den “yaratan, ondan eşi” Havva’y “ı yaratan ve o ikisinden de pekçok erkekler ve kadınlar üreten rabbinizden kokun” Havva onun kaburga kemiklerinden yaratıldı. “Birbirinizden bir şeyi isterken adına emin ettiğiniz Allah’tan ve akbaralık” Bağ...
1. “Ey insanlar!” Ey Mekke halkı! “Sizi bir nefisten” Adem’den “yaratan, ondan eşi” Havva’y “ı yaratan ve o ikisinden de pekçok erkekler ve kadınlar üreten rabbinizden kokun” Havva onun kaburga kemiklerinden yaratıldı. “Birbirinizden bir şeyi isterken adına emin ettiğiniz Allah’tan ve akbaralık” Bağlarını koparmaktan sakının ondan kokun, onu itaat edin. Çünkü siz aranızda birbiririnizden, haklarınızı ve ihtiyaçlarınızı, “senden Alah haklısı için rica ederim” v.s şeklinde onun adına yemin edeek istersiniz. “Şüphesiz Allah sizin” Amellerinizi “gözetleyicidir” bu nedenle size verdiği emirde ve koyduğu yasakda ondan korkunuz.
Ve âtûl yetâmâ emvâlehum ve lâ tetebeddelûl habîse bit tayyîb(tayyîbi), ve lâ te’kulû emvâlehum ilâ emvâlikum. İnnehu kâne hûben kebîrâ(kebîran).
Öksüzlere mallarını verin ve kötüsünü (onlara vererek) iyisiyle değiştirmeyin. Onların mallarını, kendi mallarınıza karıştırıp yemeyin. Zira bu, büyük bir günahtır.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
2. Ey veliler ve kendilirene vasiyet edilen kimseler akil-baliğ olduklarında “yetimlere malarınızı veriniz” Onların malarından üzerinize haram olanı, “pisi” Sizin malarınızdan “temize degiştirmeyin.” Bu şu demektir: Yetimi himayesine olan kimsenin yetimin malından iyisini alıp kendi malının kötüsünü...
2. Ey veliler ve kendilirene vasiyet edilen kimseler akil-baliğ olduklarında “yetimlere malarınızı veriniz” Onların malarından üzerinize haram olanı, “pisi” Sizin malarınızdan “temize degiştirmeyin.” Bu şu demektir: Yetimi himayesine olan kimsenin yetimin malından iyisini alıp kendi malının kötüsünü yerine koymasıdır. İhtiyaç duduğumuzda “onların mallarını sizin malınıza katarak yemeyiniz.” “Şüphesiz o” Mallarını yemek “büyük günahtır.”
Ve in hıftum ellâ tuksitû fîl yetâmâ fenkihû mâ tâbe lekum minen nisâi mesnâ ve sulâse ve rubâa, fe in hıftum ellâ ta’dilû fe vâhideten ev mâ meleket eymânukum. Zâlike ednâ ellâ teûlû.
Eğer öksüz kızlarla evlendiğinizde onlara karşı adaletli davranamamaktan korkarsanız, hoşunuza giden diğer kadınlardan iki, üç ve dörde kadar evlenebilirsiniz. Eğer adaleti gözetmemekten korkarsanız, o zaman bir tane ile veya elinizin altındakiyle (sahip olduğunuz câriye ile) yetinin. Doğruluktan ayrılmamak için bu daha elverişlidir.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
3. Nikahladığınızda “yetimlere adil davranamayacağınızdan” kaygılanırsanız size helal olan başka kadınları nikahlayın. Diğer bir ifadeyle Allah bize şunu diyor: Himayenize aldığınızda yetimler araısnda adil davranamamaktan korktuğunuz gibi, nikahladığınızda kadınlar arasında adil davranamamaktan ayn...
3. Nikahladığınızda “yetimlere adil davranamayacağınızdan” kaygılanırsanız size helal olan başka kadınları nikahlayın. Diğer bir ifadeyle Allah bize şunu diyor: Himayenize aldığınızda yetimler araısnda adil davranamamaktan korktuğunuz gibi, nikahladığınızda kadınlar arasında adil davranamamaktan aynı şekilde korkunuz. Kadınlardan ikişer, üçer, dörder nikahlayınız şayet dördü “arasında adaletli davranamamaktan korkarsanızo zaman sizden herbiri bir tane alsın. Bu” Adil olmaya “zulme meyletmeye daha yakındır.”
Ve âtûn nisâe sadukâtihinne nıhleh(nıhleten). Fe in tıbne lekum an şey’in minhu nefsen fe kulûhu henîen merîâ(merîan).
Kadınlara mehirlerini gönül hoşluğuyla verin. Eğer onlar gönül rızasıyla size bir şey bağışlarlarsa onu afiyetle yiyin.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
4. Ey kocalar! “Hanımlara mihirlerini gönül hoşlğuyla” Üzerinize yazılmış obrç ve farz olarak “veriniz. Eğer kendi istekleriyle mehrin bir kısmını size bağışlarlarsa, onu da afiyetle yiyin.” Ondan dolayı dünyada hakim seni yargılayamaz,a hirette de Allah sizi cezalandırmaz.
Ve lâ tu’tûs sufehâe emvâlekumulletî cealallâhu lekum kıyâmen verzukûhum fîhâ veksûhum ve kûlû lehum kavlen ma’rûfâ(ma’rûfen).
Allah'ın, sizi başına diktiği mallarınızı aklı ermezlere vermeyin; o mallarla onları besleyin, giydirin ve onlara güzel söz söyleyin.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
5. Dünya yaşamınızın iyi olması için “Allah’ın size geçim kaynağı olarak verdiğimalarınızı aklı eksiklere” Kadınlara ve çocuklara “vermeyin.” Diğer bir ifadeyle şöyle diyor: Allah’ın sana geçim kayanğı olarak bahşettiğini hanımına ve çocuklarına vermeye kalkışma, sonra onlar seninle ilgilenmezlerde ...
5. Dünya yaşamınızın iyi olması için “Allah’ın size geçim kaynağı olarak verdiğimalarınızı aklı eksiklere” Kadınlara ve çocuklara “vermeyin.” Diğer bir ifadeyle şöyle diyor: Allah’ın sana geçim kayanğı olarak bahşettiğini hanımına ve çocuklarına vermeye kalkışma, sonra onlar seninle ilgilenmezlerde sen onların ellerindekine baka kalırsın. Fakat senin olanı iyi tutu onu imar et. Onların giyeceklerine ve yiyeceklerine sen harca. “ondan onlara nasip ayırın, onyarı giydirinv e hoş söz söyleyin.
Vebtelûl yetâmâ hattâ izâ belagûn nikâh(nikâha), fe in ânestum minhum ruşden fedfeû ileyhim emvâlehum, ve lâ te’kulûhâ isrâfen ve bidâren en yekberû. Ve men kâne ganiyyen felyesta’fif, ve men kâne fakîran felye’kul bil ma’rûf(ma’rûfi). Fe izâ defa’tum ileyhim emvâlehum fe eşhidû aleyhim. Ve kefâ billâhi hasîbâ(hasîben).
Evlenme çağına gelinceye kadar yetimleri gözetip deneyin. Onların akılca olgunlaştıklarını görürseniz, mallarını kendilerine teslim edin. «Büyüyecekler de mallarına sahip olacaklar» endişesiyle onları israf ederek, tez elden yemeyin. Zengin olan, onların malını yemekten çekinsin. Fakir olan ise, meşrû sûrette yesin. Mallarını kendilerine verdiğiniz zaman, bunu şahitler karşısında yapın. Hesap görücü olarak Allah yeter.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
6. “Yetimleri” Akıllarında ve dinlerinde “evlilik çağına gelene kadar deneyin.” Evlilik çağı ihtilam olduğundan itibaren boş başlar. “Şayet onların rüşdünü.” Akla yaraşır malı koruyabilir, olgunluklarını “görürsünüz. Mallarını kendilerine teslim edin. Büyülüp alacaklar diye israf ederek alelacele on...
6. “Yetimleri” Akıllarında ve dinlerinde “evlilik çağına gelene kadar deneyin.” Evlilik çağı ihtilam olduğundan itibaren boş başlar. “Şayet onların rüşdünü.” Akla yaraşır malı koruyabilir, olgunluklarını “görürsünüz. Mallarını kendilerine teslim edin. Büyülüp alacaklar diye israf ederek alelacele onları yemeyin.” Büyüyüp rüşde ermelerinden sakınarak alelacele mallarını yemeyin, şayet yerseniz malları onlara teslim etmeniz gerekir. Kendine “vasiyyete edilenlerden kim zengin ise” yetim malından “sakınsın.” Ondan birşey yemesin. “Kimde fakir ise uygun bir şekilde” Çalıştığının karşılığını belirleyip “yesin.” Ey veliler “onlara mallarını ödediğinizde onlara karşı şahit bulundurun.” Aralarında ihtilaf çıkarsa veli, malı ona teslim ettiğine dair delil getirebilmesi için şahit bulundursun. İyilik edeni ve kötülük edeni “Heseba çekici” Ve cezalandırıcı “olarak Allah yeter.”
Lir ricâli nasîbun mimmâ terakel vâlidâni vel akrabûne, ve lin nisâi nasîbun mimmâ terakel vâlidâni vel akrabûne mimmâ kalle minhu ev kesur(kesura). Nasîben mefrûdâ(mefrûdan).
Ana, baba ve akrabaların miras olarak bıraktıklarında erkeklerin hissesi vardır. Kadınların da ana, baba ve akrabaların bıraktıklarında hisseleri vardır. Bunlar, az olsun çok olsun, farz kılınmış bir hissedir.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
7. “erkekler için bir pay vardır...” Cahiliyye döneminde arablar kadınları ve çocukları varis yapmazlardı. Allah bunu geçersiz kılıp bu ayetle zikredildiği üzere miras hakkının farz olduğunu bildirdi.
Ve izâ hadaral kısmete ulûl kurbâ vel yetâmâ vel mesâkînu ferzukûhum minhu ve kûlû lehum kavlen ma’rûfâ(ma’rûfen).
Paylaşma sırasında akrabalar, öksüzler, yoksullar hazır bulunurlarsa, onlara da bir şey verin ve onlara güzelce sözler söyleyerek gönüllerini alın.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
8. “Miskinler, yetimler.” Kendilerine miras düşmeyen “akrabalar” Varisler arasında mal “paylaşılırken. Hazır bulunursa ondan onlara bir pay verin.” Mirastan altın ve gümüş paylaşılırken varisin hazır bulunan kimseler bağış mümkün olmayan mirasın paylaşımında hazır bulunan bu kimselerde güzel söz söy...
8. “Miskinler, yetimler.” Kendilerine miras düşmeyen “akrabalar” Varisler arasında mal “paylaşılırken. Hazır bulunursa ondan onlara bir pay verin.” Mirastan altın ve gümüş paylaşılırken varisin hazır bulunan kimseler bağış mümkün olmayan mirasın paylaşımında hazır bulunan bu kimselerde güzel söz söylemesi müstehapdır.
Velyahşellezîne lev terakû min halfihim zurriyeten dıâfen hâfû aleyhim, felyettekûllâhe velyekûlû kavlen sedîdâ(sedîdan).
Kendileri, geriye zayıf çocuklar bıraktıkları takdirde, onların geleceğinden endişe duyacak olanlar, (yetimler hakkında da aynı) endişeyi duysunlar, Allah'dan sakınsınlar ve doğru söz söylesinler.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
9. “O kimseler terkederlerse korksunlar...” Küçük çocukları bulunan korksun. Zaten o kendinden sonra mallarını ve çocukları himayesine almasını vasiyet edeceği kimsenin mallarını miskinlere, yetimlere miras düşmeyen akrabalara savurganlıkta bulunurcasına harcamasından korkmuşturad. Mal ve çocukları ...
9. “O kimseler terkederlerse korksunlar...” Küçük çocukları bulunan korksun. Zaten o kendinden sonra mallarını ve çocukları himayesine almasını vasiyet edeceği kimsenin mallarını miskinlere, yetimlere miras düşmeyen akrabalara savurganlıkta bulunurcasına harcamasından korkmuşturad. Mal ve çocukları himayesine alması vasiyet edilecek olanda herhalde kendi çocuklarının ve mallarının aynı duruma düşmesini istemez. Bu terekenin üçte biri hakkında vasiyyette bulunulmadan öncedir. Onlar fakirliğe düşecek diye “çocukları üzerine titrediler” Kendine ölüm gelen kimseye konuştuklarından dolayı “Allah’dan korksunlar. Doğru ve adil olan “söz söylesinler” O da ona malının üçte birini veya daha azını sadaka etmesini, geriye kalanını da çocuğuna bırakmasını emretmesidir. Bundan sonraki ayet, yetim malını haksız yere yiyenlere yapılan tehdidi zikretti.
İnnellezîne ye’kulûne emvâlel yetâmâ zulmen innemâ ye’kulûne fî butûnihim nârâ(nâran). Ve se yaslevne seîrâ(seîran).
Yetimlerin mallarını haksız yere yiyenler, muhakkak ki karınlarını ateşle doldurmuş olurlar ve cehennemi boylarlar.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
10. “Yetimlerin zulmen mallarını yiyenler, muhakkak karınlarına sırf adeş toldururlar ve yarın çılgın ateşe yaslanacaklardır.” BUrada ateşinv ereceği sıcaklık ve sıkıntıya dikkat çekilmektedir.
Yûsîkumullâhu fî evlâdikum liz zekeri mislu hazzıl unseyeyn(unseyeyni), fe in kunne nisâen fevkasneteyni fe lehunne sulusâ mâ terak(terake), ve in kânet vâhideten fe lehân nısf(nısfu). Ve li ebeveyhi li kulli vâhidin min humâs sudusu mimmâ terake in kâne lehu veled(veledun), fe in lem yekun lehu veledun ve varisehû ebevâhu fe li ummihis sulus(sulusu), fe in kâne lehû ıhvetun fe li ummihis sudusu, min ba’di vasiyyetin yûsî bihâ ev deyn(deynin). Âbâukum ve ebnâukum, lâ tedrûne eyyuhum akrabu lekum nef’â(nef’en), farîdaten minallâh(minallâhi). İnnallâhe kâne alîmen hakîmâ(hakîmen).
Allah size evlatlarınızın miras taksimini şöyle emrediyor: Çocuklarınızda, erkeğe iki kadın payı kadar, eğer hepsi kadın olmak üzere ikiden de fazla iseler, bunlara mirasın üçte ikisi ve eğer bir tek kadın ise o zaman ona malın yarısı vardır. Eğer ölen, ana ve baba ile birlikte çocuklar da bırakmışsa ana babanın her birine ölenin terekesinden altıda bir; şâyet ölenin çocuğu yok da, mirasçı olarak ana ve babası kalmışsa, ananın payı üçte birdir. Eğer ölenin kardeşleri varsa terekenin altıda biri ananındır. Bu paylar, ölenin borçları ödenip, vasiyeti de yerine getirildikten sonra hak sahiplerine verilir. Baba ve çocuklardan, hangisinin size fayda bakımından daha yakın olduğunu, siz bilmezsiniz. Bütün bunlar Allah tarafından farz kılınmıştır. Şüphesiz Allah alîmdir, hakîmdir.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
11. “Allah size” Kız ve erkek “çocuklarınız hakkında erkeğe iki kız payı vermenizi vasiyyet eder.” Farz kılar. Çünkü Allah’ın vasiyyet etmesi farz kılması anlamınadır. “Çocuklar kız iselerv e de ikidenf azla iseler onlara terekenin üçte ikisi vardır.” İkisinin çoğul=cemiy ile isimlendirilmesi caizdi...
11. “Allah size” Kız ve erkek “çocuklarınız hakkında erkeğe iki kız payı vermenizi vasiyyet eder.” Farz kılar. Çünkü Allah’ın vasiyyet etmesi farz kılması anlamınadır. “Çocuklar kız iselerv e de ikidenf azla iseler onlara terekenin üçte ikisi vardır.” İkisinin çoğul=cemiy ile isimlendirilmesi caizdir. Çoğulda asgari üsten başlayacağından ayette ikiden fazlası çoğulun asgarı limiti olan üç rakamına tekabül etmektedir. Bundan dolayı iki kız terekenin üste ikisine bugün icma ile varis olur. Şayet geriye kalan kız çocuğu “bir taneyse ona yarısı vardır.” Burada çocukların miras paylaşımına dair açıklama tamamdır. Bundan sonra anne bananı miras paylaşımına dair açıklamaya geçildi. “Şayet ölünen çocuğu varsa terikesinden, anne-babasından her birine altıda bir, çocuğa yoksa ve de anne babası ona varis ise annesine üçte bir eğer onun” Ölünün “kardeşleri varsa, ettiği vasiyyet ve borcundan sonra annesine altıda bir düşer.” Çünkü ümmet iki kardeşin mirastaki payının annenin mirastaki payını 1/3’den 1/6’ya düşürdüğüne icma etmiştir. Bu paylaşım ancak, borca ve vasiyyete düşen pay önedndikten sonra yapılabilir. Kendilerine mirastan hakettiğni verdiğniz “babalarınızın ve çocuklarınızın hangisi.” Dünyada “faydaca size daha yakındır bilmezsiniz.” Fakat Allah yanında bulunan hikmeti gereği size bunları farz kıldı. Eğer bunlar isze bırakılsaydı onların hangisi size daha faydalı bilmezdiniz ve de ifsada ziyana sebebiyet verirdiniz “Şüphesiz Allah” Yaratılmadan evvel eşyayı “bilen” Oanlar için belirlediği farzlarda “hikmet sahibi olandır.
Ve lekum nısfu mâ terake ezvâcukum in lem yekun lehunne veled(veledun), fe in kâne lehunne veledun fe lekumur rubuu mimmâ terakne min ba’di vasıyyetin yûsîne bihâ ev deyn(deynin). Ve lehunner rubuu mimmâ teraktum in lem yekun lekum veled(veledun), fe in kâne lekum veledun fe lehunnes sumunu mimmâ teraktum min ba’di vasıyyetin tûsûne bihâ ev deyn(deynin). Ve in kâne raculun yûrasu kelâleten ev imraetun ve lehû ahun ev uhtun fe li kulli vâhidin min humâs sudus(sudusu), fe in kânû eksera min zâlike fe hum şurakâu fîs sulusi min ba’di vasiyyetin yûsâ bihâ ev deynin gayra mudârr(mudârrin), vasıyyeten minallâh(minallâhi). Vallâhu alîmun halîm(halîmun).
Eğer hanımlarınızın çocukları yoksa, bıraktıkları mirasın yarısı sizindir. Şâyet bir çocukları varsa o zaman mirasın dörtte biri sizindir. Bu paylar, ölenin vasiyeti yerine getirildikten ve varsa, borcu ödendikten sonra verilir. Eğer çocuğunuz yoksa, sizin de, yapacağınız vasiyetten ve borçtan sonra, bıraktığınızın dörtte biri onlarındır (zevcelerinizindir). Çocuğunuz varsa, bıraktığınızın sekizde biri onlarındır. Eğer bir erkek veya kadının, anababası ve çocukları bulunmadığı halde (kelâle şeklinde) malı mirasçılara kalırsa ve bir erkek yahut bir kızkardeşi varsa, her birine altıda bir düşer. Bundan fazla iseler üçte bire ortaktırlar. (Bu taksim) yapılacak vasiyetten ve borçtan sonra, kimse zarara uğramaksızın (yapılacak)tır. Bunlar Allah'tan size vasiyettir. Allah her şeyi hakkıyle bilendir, halîmdir.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
12-14. “Kız veya erkek kardeşi olan erkek veya kadına kehale cihetinden.” Sırf kardeşi olmasından dolayı “varis olunuzsa, kız ve erkek kardeşten her birine 1/6 vardır.” Kelale: Evladı ve ebeveyni bulunmayan kimsedir. Evlad ıve atasa olmadan meyyitin bütün varislerine de aynı şekilde kelale denir. Bu...
12-14. “Kız veya erkek kardeşi olan erkek veya kadına kehale cihetinden.” Sırf kardeşi olmasından dolayı “varis olunuzsa, kız ve erkek kardeşten her birine 1/6 vardır.” Kelale: Evladı ve ebeveyni bulunmayan kimsedir. Evlad ıve atasa olmadan meyyitin bütün varislerine de aynı şekilde kelale denir. Bu ayette “kelale” meyit ölü anlamındadır. Yani evladı ve atası olmayan “Kız veya erkek kardeşi olan” Bir adam ölürse... Burada kardeşlikten murad ümmetin icmasıyla ona bir olan kardeşliktir. “ikisinden” En az anne birliği olan kız veya erkek kardeşten “her birine 1/6 vardır. Eğer bundan” Birden “fazla iseler” 1/3’e ortak olurlar. Kadın ve erkek onda eşittir. “zarar verilmeksizin...” Miras bırakanın varislere zarar kastıyla, borcu olmadığı halde borç gösterip varislere ödemesini vasiyyet etmesidir. “allah, alimdir, halimdir.” Belirlediği farzları bilir, kendisine karşı gelenin cezasını geciktirir.
Tilke hudûdullâh(hudûdullâhi). Ve men yutııllâhe ve resûlehu yudhılhu cennâtin tecrî min tahtihâl enhâru hâlidîne fîhâ. Ve zâlikel fevzul azîm(azîmu).
İşte bütün bu hükümler, Allah'ın koyduğu hükümler ve çizdiği sınırlardır. Kim Allah'a ve Peygamberine itâat ederse Allah onu altlarından ırmaklar akan cennetlere koyar. Onlar, orada ebedî olarak kalacaklardır. İşte büyük kurtuluş budur.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
12-14. “Kız veya erkek kardeşi olan erkek veya kadına kehale cihetinden.” Sırf kardeşi olmasından dolayı “varis olunuzsa, kız ve erkek kardeşten her birine 1/6 vardır.” Kelale: Evladı ve ebeveyni bulunmayan kimsedir. Evlad ıve atasa olmadan meyyitin bütün varislerine de aynı şekilde kelale denir. Bu...
12-14. “Kız veya erkek kardeşi olan erkek veya kadına kehale cihetinden.” Sırf kardeşi olmasından dolayı “varis olunuzsa, kız ve erkek kardeşten her birine 1/6 vardır.” Kelale: Evladı ve ebeveyni bulunmayan kimsedir. Evlad ıve atasa olmadan meyyitin bütün varislerine de aynı şekilde kelale denir. Bu ayette “kelale” meyit ölü anlamındadır. Yani evladı ve atası olmayan “Kız veya erkek kardeşi olan” Bir adam ölürse... Burada kardeşlikten murad ümmetin icmasıyla ona bir olan kardeşliktir. “ikisinden” En az anne birliği olan kız veya erkek kardeşten “her birine 1/6 vardır. Eğer bundan” Birden “fazla iseler” 1/3’e ortak olurlar. Kadın ve erkek onda eşittir. “zarar verilmeksizin...” Miras bırakanın varislere zarar kastıyla, borcu olmadığı halde borç gösterip varislere ödemesini vasiyyet etmesidir. “allah, alimdir, halimdir.” Belirlediği farzları bilir, kendisine karşı gelenin cezasını geciktirir.
Ve men ya’sıllâhe ve resûlehu ve yeteadde hudûdehu yudhılhu nâran hâliden fîhâ.Ve lehu azâbun muhîn(muhînun).
Kim de Allah'a ve Peygamberine isyan eder ve Allah'ın koyduğu sınırları aşarsa Allah onu da ebedî kalacağı cehennem ateşine koyar. Onun için alçaltıcı bir azab vardır.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
12-14. “Kız veya erkek kardeşi olan erkek veya kadına kehale cihetinden.” Sırf kardeşi olmasından dolayı “varis olunuzsa, kız ve erkek kardeşten her birine 1/6 vardır.” Kelale: Evladı ve ebeveyni bulunmayan kimsedir. Evlad ıve atasa olmadan meyyitin bütün varislerine de aynı şekilde kelale denir. Bu...
12-14. “Kız veya erkek kardeşi olan erkek veya kadına kehale cihetinden.” Sırf kardeşi olmasından dolayı “varis olunuzsa, kız ve erkek kardeşten her birine 1/6 vardır.” Kelale: Evladı ve ebeveyni bulunmayan kimsedir. Evlad ıve atasa olmadan meyyitin bütün varislerine de aynı şekilde kelale denir. Bu ayette “kelale” meyit ölü anlamındadır. Yani evladı ve atası olmayan “Kız veya erkek kardeşi olan” Bir adam ölürse... Burada kardeşlikten murad ümmetin icmasıyla ona bir olan kardeşliktir. “ikisinden” En az anne birliği olan kız veya erkek kardeşten “her birine 1/6 vardır. Eğer bundan” Birden “fazla iseler” 1/3’e ortak olurlar. Kadın ve erkek onda eşittir. “zarar verilmeksizin...” Miras bırakanın varislere zarar kastıyla, borcu olmadığı halde borç gösterip varislere ödemesini vasiyyet etmesidir. “allah, alimdir, halimdir.” Belirlediği farzları bilir, kendisine karşı gelenin cezasını geciktirir.
Vellâtî ye’tînel fâhişete min nisâikum festeşhidû aleyhinne erbaaten minkum, fe in şehidû fe emsikûhunne fîl buyûti hattâ yeteveffâhunnel mevtu ev yec’alallâhu lehunne sebîlâ(sebîlen).
Kadınlarınızdan zina edenlere karşı, içinizden dört şahit getirin. Eğer onlar, şahitlik yaparlarsa, bu kadınları, ölüm alıp götürünceye kadar veya Allah onlara bir çıkış yolu açıncaya kadar evlerde hapsedin.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
15. “Hanımlarınızdan zina yapanlara sizden” Müslümanlardan “Dört şahit getirin.” Onların zina ettiklerine “şahitlik yaparlarsa onları evlerinde” Hapishanelerde “ölünceye kadar” İslamın başlangıcında evli olarak zina edenler hapsediliyip topluma karışması yasaklanırdı. Sonra bu recimle neshedildi.1 “...
15. “Hanımlarınızdan zina yapanlara sizden” Müslümanlardan “Dört şahit getirin.” Onların zina ettiklerine “şahitlik yaparlarsa onları evlerinde” Hapishanelerde “ölünceye kadar” İslamın başlangıcında evli olarak zina edenler hapsediliyip topluma karışması yasaklanırdı. Sonra bu recimle neshedildi.1 “Veya Allah onlara gösterene kadar tutunuz.”
Vellezâni ye’tiyânihâ minkum fe âzûhumâ, fe in tâbâ ve aslehâ fe a’rıdû anhumâ. İnnallâhe kâne tevvâben rahîmâ(rahîmen).
Sizlerden zina edenlerin her ikisine de eziyet edin. Eğer onlar tevbe edip kendilerini ıslah ederlerse onlardan vazgeçin. Çünkü Allah tevbeleri kabul eden ve çok merhamet edendir.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
16. “Sizden” Bekar olarak “zina edenlere” Ayıplayarak azarlayarak Allah’ın haramlarını çiğnediniz, ona karşı geldiniz, cezasını hakkettiniz şeklinde sözler söyleyerek “onlara eziyet ediniz. Şayet fuhuştan dönerler ve amellerini düzeltirlerse.” Onlara eziyet etmeyi bırakın. Bu hükümde İslamın başlang...
16. “Sizden” Bekar olarak “zina edenlere” Ayıplayarak azarlayarak Allah’ın haramlarını çiğnediniz, ona karşı geldiniz, cezasını hakkettiniz şeklinde sözler söyleyerek “onlara eziyet ediniz. Şayet fuhuştan dönerler ve amellerini düzeltirlerse.” Onlara eziyet etmeyi bırakın. Bu hükümde İslamın başlangıcında geçerli idi, sonra “Zina eden kadın ve erkeğin her birine yüz değnek vurunuz...” ayetiyle neshedildi.
İnnemât tevbetu alâllâhi lillezîne ya’melûnes sûe bi cehâletin summe yetûbûne min karîbin fe ulâike yetûbullâhu aleyhim. Ve kânallâhu alîmen hakîmâ(hakîmen).
Ancak Allah'ın kabul etmesini vaad buyurduğu tevbe, o kimseler içindir ki, bilmeyerek günah işleyip hemen tevbe edenlerin tevbesidir. İşte Allah bunların tevbelerini kabul eder. Allah alîmdir hakîmdir. (Her şeyi bilendir, hikmet sahibidir).— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
17. “Allah’a göre kabulu gereken tevbe...” Allah’ın ancak lütfuyla kendi üzerine kabulünü gerekli gördüğü tevbe “bir kötülüğü bilmeyerek yapanların tevbesidir.” Müminining ünah işlemesi ona bilmemesindendir. Bütün isyanlar da onu bilmemekten kaynaklanır. Kim Allah’ın emrine uymazsa o cahildir. Sonra...
17. “Allah’a göre kabulu gereken tevbe...” Allah’ın ancak lütfuyla kendi üzerine kabulünü gerekli gördüğü tevbe “bir kötülüğü bilmeyerek yapanların tevbesidir.” Müminining ünah işlemesi ona bilmemesindendir. Bütün isyanlar da onu bilmemekten kaynaklanır. Kim Allah’ın emrine uymazsa o cahildir. Sonra ardından “en kısa zamanda tevbe ederler.” Ölümünden bir devenini iki sağımı arasındaki süre kadar önce olsa bile tevbe ederler. “allah işte onların tevbesini kabul eder.” Onlara rahmet nazarı ile bakar. “Allah Alim’dir, Halim’dir.” Müminlerin kalbindeki tasdiki bilir, bir devenini iki sağım arasındaki süre kadar ölümlerinden önce dahi olsa onların tevbesinin kabulüne hükmeder.
Ve leysetit tevbetu lillezîne ya’melûnes seyyiât(seyyiâti), hattâ izâ hadara ehadehumul mevtu kâle innî tubtul’âne ve lâllezîne yemûtûne ve hum kuffâr(kuffârun). Ulâike a’tednâ lehum azâben elîmâ(elîmen).
Yoksa günah işleyip de kendisine ölüm gelince: «İşte ben şimdi tevbe ettim.» diyen kimselerin tevbesi kabul edilmez. Kâfir olarak ölenlerin de tevbeleri kabul edilmez. İşte bunlara ahirette can yakıcı bir azap hazırlamışızdır.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
18. “Ölüm kendisine gelinceye kadar kötülük işleyenler.” Müşrikler ve münafıklar “için tevbe yoktur. Ve de kafir olarak ölenlere.” Yani inkar üzere öen kimselere tevbe yoktur. Çünkü ahirette tevbe kabul edilmez. “İşte bu kimselere biz acı bir azap hazırladık.”
Yâ eyyuhâllezîne âmenû lâ yahıllu lekum en terisûn nisâe kerhâ(kerhen). Ve lâ ta’dulûhunne li tezhebû bi ba’dı mâ âteytumûhunne illâ en ye’tîne bi fâhışetin mubeyyineh(mubeyyinetin), ve âşirûhunne bil ma’rûf(ma’rûfi), fe in kerihtumûhunne fe asâ en tekrahû şey’en ve yec’alallâhu fîhi hayran kesîrâ(kesîran).
Ey iman edenler! Kadınlara zorla varis olmanız size helal değildir. Verdiğiniz mehrin bir kısmını kurtaracaksınız diye, onları sıkıştırmanız da helal değildir. Ancak açık bir hayasızlık yapmış olurlarsa başka. Onlarla iyi geçinin. Eğer kendilerinden hoşlanmadınızsa, olabilir ki, siz bir şeyden hoşlanmasanız da Allah onda bir çok hayır takdir etmiş bulunur.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
19. “Ey iman edenler size helal olmaz...” Cahiliyye döneminde bir adam öldüğü zaman onun yakınlarından biri hanımına vari olur ve ona başkalarından daha fazla hak sahibi olurdu. Allah ölenden geriye kalan hanıma bir adamın varis olamayacağını bildirerek bu uygulamayı iptal etti ve bunu şöyle ifade e...
19. “Ey iman edenler size helal olmaz...” Cahiliyye döneminde bir adam öldüğü zaman onun yakınlarından biri hanımına vari olur ve ona başkalarından daha fazla hak sahibi olurdu. Allah ölenden geriye kalan hanıma bir adamın varis olamayacağını bildirerek bu uygulamayı iptal etti ve bunu şöyle ifade etti: “Ey İman edenler kadınlara zorla varis olmanız.” istemedikleri haled onlara nikah yapmanız. “size helal olmaz.” Onlara verdiklerinizin bir kısmını almak için başkı yapmayın. Bir adam ona ihtiyacı olmadığıhalde zarar vererek mihrinden vazgeçmesi için kadını tutardı. Bu uygulama bu ayetle yasaklandı sonrada ayete bir istisna konuldu. Yalnız “açık bir edepsizlik” Zina “yaparlarsa başka” Bir kişi hanımından zina gördüğünde mihrini kendisine vermesi için ona zarar vermesinde bir beis yoktur. “onlarla” Kendilerine ait bir kısım haklardan dolayı “iyi geçinin.” Bu emir zina etmeyen kadınlar içing eçerlidir. “Şayet onlardan hoşlanmazsanız, umulur ki Allah sizin hoşlanmadığnıız şeyde pekçok hayır kılar.” Hoşlanmadığnız şeyde Allah’ın rızası, çok hayır büyük sevab olabilir. Hoşlanılmayan kadındaki çok hayır, Allah’ın o kadından hoşlanmayan kimseye salih evlat vermesidir.
Ve in eradtumustibdâle zevcin mekâne zevcin, ve âteytum ihdâhunne kıntâren fe lâ te’huzû minhu şey’â(şey’en). E te’huzûnehu buhtânen ve ismen mubînâ(mubînen).
Eğer bir eşi bırakıp da yerine diğer bir eş almak isterseniz, öncekine yüklerle mehir vermiş de bulunsanız, ondan bir şey geri almayın. O malı bir iftira ve açık bir günah isnadı yaparak geri alır mısınız?— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
20. “Şayet isterseniz...” Bir adam yerine başka bir hanım almak için hanımını boşamak isterse, ona verdiği mihri almaya hakı yoktur. Bunu Kur’an şöyle ifade eder: “Siz onlardan birine yığınla mal versenizde ondan birşey almayınız. Zulmederek apaçık günah işleyerek onu alır mısınız?” Bu ayette, mihri...
20. “Şayet isterseniz...” Bir adam yerine başka bir hanım almak için hanımını boşamak isterse, ona verdiği mihri almaya hakı yoktur. Bunu Kur’an şöyle ifade eder: “Siz onlardan birine yığınla mal versenizde ondan birşey almayınız. Zulmederek apaçık günah işleyerek onu alır mısınız?” Bu ayette, mihri geri almak için izan hallerinin dışında onlara, zarar vermeye yasaklama vardır.
Ve keyfe te’huzûnehu ve kad efdâ ba’dukum ilâ ba’dın ve ehazne minkum mîsâkan galîzâ(galîzan).
Birbirinizle kaynaşıp başbaşa kalmışken ve onlar sizden kuvvetli bir teminat almışken verdiğinizi nasıl geri alabilirsiniz?— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
21. “Onu” Mihri veya mihirden birşeyi “nasıl alırsınız halbuki siz birbirinize geçmiş aranızda cinsel ilişki olmuşken, mihirden birşey almak için geri dönmek hiç caiz olur mu? “Ve de onlar sizden sağlam bir söz aldı” O Allah’ın erkeklerden kadınlar için, onları ya iyi bir şekilte tutmak veya güzelce...
21. “Onu” Mihri veya mihirden birşeyi “nasıl alırsınız halbuki siz birbirinize geçmiş aranızda cinsel ilişki olmuşken, mihirden birşey almak için geri dönmek hiç caiz olur mu? “Ve de onlar sizden sağlam bir söz aldı” O Allah’ın erkeklerden kadınlar için, onları ya iyi bir şekilte tutmak veya güzelce serbest bırakmalarına dair aldığ ısözdür.
Ve lâ tenkihû mâ nekaha âbâukum minen nisâi, illâ mâ kad selef(selefe). İnnehu kâne fâhışeten ve maktâ(maktan). Ve sâe sebîlâ(sebîlen).
Cahiliye devrinde geçenler müstesna, babalarınızın nikahladığı kadınlarla evlenmeyiniz. Şüphe yok ki o, pek çirkindi, iğrenç idi, o ne fena bir âdetti.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
22. “Babalarınızı nikahladıklarını siz de nikahlamayınız...” Arablardan bir adam babasının ayrıldığı hanımı alabilirdi. Bu araplar arasında caiz olan bir evlenmeydi. Allah bunu yasaklayıp haram kıldı. “yalnız geçenler geçti.” Allah ona müsamaha gösterdi. “Şüphesiz o” Nikah, Allah katında “zina ve ne...
22. “Babalarınızı nikahladıklarını siz de nikahlamayınız...” Arablardan bir adam babasının ayrıldığı hanımı alabilirdi. Bu araplar arasında caiz olan bir evlenmeydi. Allah bunu yasaklayıp haram kıldı. “yalnız geçenler geçti.” Allah ona müsamaha gösterdi. “Şüphesiz o” Nikah, Allah katında “zina ve nefret ve de kötü bir yoldur.” Bundan sonra kadınlardan haram kılınanlar anlatıldı.
Hurrimet aleykum ummehâtukum ve benâtukum ve ehavâtukum ve ammâtukum ve halâtukum ve benâtul ahi ve benâtul uhti ve ummehâtukumullâtî erdâ’nekum ve ehavâtukum miner radâati ve ummehâtu nisâikum ve rabâibukumullâtî fî hucûrikum min nisâikumullâtî dehaltum bihinn(bihinne), fe in lem tekûnû dehaltum bihinne fe lâ cunâha aleykum, ve halâilu ebnâikumullezîne min aslâbikum, ve en tecmeû beynel uhteyni illâ mâ kad selef(selefe). İnnallâhe kâne gafûran rahîmâ(rahîmen).
Size şunları nikahlamak haram kılındı: Anneleriniz, kızlarınız, kız kardeşleriniz, halalarınız, teyzeleriniz, erkek ve kız kardeşlerinizin kızları, sizi emziren süt anneleriniz, süt kızkardeşleriniz ve karılarınızın anneleri, ve kendileri ile zifafa girdiğiniz kadınlarınızdan olan ve evlerinizde bulunan üvey kızlarınız. Eğer üvey kızlarınızın anneleri ile zifafa girmemişseniz onlarla evlenmenizde size bir günah yoktur. Sulbünüzden gelen (öz) oğullarınızın hanımları ile evlenmeniz ve iki kız kardeşi birlikte nikahlamanız da haramdır. Ancak cahiliyyet devrinde geçen geçmiştir. Şüphesiz ki Allah gafur (çok bağışlayıcı) ve çok merhamet edicidir.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
23. “Anneleriniz, kızlarınız, teyzeleriniz, halallarınız, erkek kardeşlerinizin kızları, kız kardeşlerinizi kızları, süt anneleriniz, süt kızkardeşleriniz, hanımarınızın anneleri, birliğiniz hanımlardan olup sizin evinizde kalan üvey kızlarınız, sulbünüzden olan oğullarınızın eşleri, geçenler hariç ...
23. “Anneleriniz, kızlarınız, teyzeleriniz, halallarınız, erkek kardeşlerinizin kızları, kız kardeşlerinizi kızları, süt anneleriniz, süt kızkardeşleriniz, hanımarınızın anneleri, birliğiniz hanımlardan olup sizin evinizde kalan üvey kızlarınız, sulbünüzden olan oğullarınızın eşleri, geçenler hariç iki kız kardeşi bir anda nikahlamanız.” Yalnız cahiliye döneminde iki kız kardeşi bir arada bulundurmanızdan dolayı hesaba çekilmezsiniz. “Üzerinize haram kılındı.”
Vel muhsanâtu minen nisâi illâ mâ meleket eymânukum, kitâballâhi aleykum, ve uhille lekum mâ varâe zâlikum en tebtegû bi emvâlikum muhsinîne gayra musâfihîn(musâfihîne). Fe mâstemta’tum bihî minhunne fe âtûhunne ucûrehunne farîdah(farîdaten). Ve lâ cunâha aleykum fîmâ terâdaytum bihî min ba’dil farîdah(farîdati). İnnallâhe kâne alîmen hakîmâ(hakîmen).
Bir de harb esiri olarak sahibi bulunduğunuz cariyeler müstesna, evli kadınlarla evlenmeniz de size haram kılındı. Bütün bunlar Allah'ın üzerinize farz kıldığı hükümlerdir. Bunların dışında kalanlar ise iffetli olarak zina etmeksizin mallarınızla mehir vermek suretiyle evlenmek istemeniz size helal kılındı. O halde onlardan nikah ile faydalanmanıza karşılık mehirlerini kendilerine verin ki, bu farzdır. O mehri takdir edip kesinleştirdikten sonra birbirinizi razı etmenizde bir mahzur yoktur. Şüphesiz ki Allah her şeyi çok iyi bilendir, hüküm ve hikmet sahibidir.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
24. “Hanımlardan iffetli ve evli olanlar.” Eşlerinden başkasına haramdır, yalnız darul harpden esir olarak aldığınız mülkünüz olan cariyeler müstesna. Çünkü o hayızla temizlendikten sonra sahibine helal olur. “üzerinize Allah’ın yazısı olarak...” Yukarıta anlatılan hanımlar üzerinize haram kılındı. ...
24. “Hanımlardan iffetli ve evli olanlar.” Eşlerinden başkasına haramdır, yalnız darul harpden esir olarak aldığınız mülkünüz olan cariyeler müstesna. Çünkü o hayızla temizlendikten sonra sahibine helal olur. “üzerinize Allah’ın yazısı olarak...” Yukarıta anlatılan hanımlar üzerinize haram kılındı. “Bunlardan ötesini iffetli yaşamak, zina etmememniz şartıyla mallarınızla istemeniz size helal kılındı. O halde onlardan” Sahih nikahla “ne kadar yararlandınızsa ona karşılık kesilen ücretlerini” mihirlerini “verin.” Şayet onlardan faydalanmanız, onlarla cinsel ilişkiye girmek olmassa mihirlerini, tam verin, fadyalanmanız nikah akdinden ileri gitmemişse o zamanda yarım mihir verin. “Mihrin belirlenmesinden sonra” Veya bir kısmının ya da tamamının ödenmesinden sonra “Aramızda rızalaştığnızda üzerinize bir günah yoktur. Şüphesiz Allah” Kullara uygnu olan şeyi “bilen” Ve onlara açıkladığı nikahda “hikmet sahibi olandır.
Ve men lem yestetı’ minkum tavlen en yenkıhal muhsanâtil mu’minâti fe min mâ meleket eymânukum min feteyâtikumul mu’minât(mu’minâti). Vallâhu a’lemu bi îmânikum. Ba’dukum min ba’d(ba’dın), fenkihûhunne bi izni ehlihinne ve âtûhunne ucûrehunne bil ma’rûfi muhsanâtin gayra musâfihâtin ve lâ muttehızâti ahdân(ahdânin), fe izâ uhsinne fe in eteyne bi fâhışetin fe aleyhinne nısfu mâ alâl muhsanâti minel azâb(azâbi). Zâlike li men haşiyel anete minkum. Ve en tasbirû hayrun lekum. Vallâhu gafûrun rahîm(rahîmun).
Sizden her kim hür mümin kadınları nikah edecek bir zenginliğe gücü yetmiyorsa, ona da ellerinizin altındaki mümin cariyelerinizden efendilerinin rızası ile nikahlamak var. Allah sizin imanınızı daha iyi bilir. Siz birbirinizdensiniz. O halde sahiplerinin izni ile ve mehirlerini örfe göre vermek suretiyle cariyelerden iffetli olan, zina etmeyen, dost da edinmeyenlerle evlenin. Evlendikten sonra bir fuhuş yaparlarsa, o vakit hür kadınlar hakkında gerekli bulunan cezanın yarısı kendilerine lazım gelir. Bu hükümler, içinizden günah işlemekten korkanlaradır. Sabretmeniz ise, sizin için daha hayırlıdır. Allah Gafûrdur, Rahimdir (çok bağışlayıcıdır, çok merhamet edicidir).— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
25. “Sizden kim hür, mümin, iffetli kadınlarla evlenecek genişliğe.” Kudret ve zenginliğe “güç yetiremiyorsa elinizin altındaki mümin” Cariye “kızlarınızdan” Evlensin. “Allah imanınızı en iyi bilendir.” İman hakkında zahire göre hareket ediniz, çünkü siz zahir olan şeylerle ibadet edersiniz. Sırlarl...
25. “Sizden kim hür, mümin, iffetli kadınlarla evlenecek genişliğe.” Kudret ve zenginliğe “güç yetiremiyorsa elinizin altındaki mümin” Cariye “kızlarınızdan” Evlensin. “Allah imanınızı en iyi bilendir.” İman hakkında zahire göre hareket ediniz, çünkü siz zahir olan şeylerle ibadet edersiniz. Sırlarla hükmetmek Allah’ın işidir. “Bazınız bazınızdansınız.” Birbirinizin dinindensiniz, bu yönden birbirinize denksiniz. Ne zaman birinez zararet hasıl olsa, cariyeyle evlenmesi “Bunun için gizli dost edinmeksizin.” Gizli zina etmeksizin “aleni olarakda zina etmeksizin, namuslu bir hal üzere bulunan cariyelerle sahiplerinin izni alarak ve de ücretlerini.” Mihirlerini oyalayıp zarar vermeden “güzelce vererek evleniniz. Evlendikten sonra zina ederlerse onlara hür” bekar “olan kadına verilen cezanın yarası gerekir.” Cariye ile yapılan “bu “evlilik “sizden sıkıntıdan zinadan korkan içindir.” Cariye ile evlilik, içinden gelen şehvetin baskısına tahammül edemeyip zina ederek dünyada cezaya, ahirette azaba çarpılmaktan korkanlar içindir. Allah iki şartla cariyeyle evlenmeyi mübah kıldı: 1- Maddi imkansızlık, 2- Zinaya düşme korkusu. Cariyelerle evlenmeyip “sapretmeniz” Çocuğun köle olmaması için “size daha hayırlıdır.”
Yurîdullâhu li yubeyyine lekum ve yehdîyekum sunenellezîne min kablikum ve yetûbe aleykum. Vallâhu alîmun hakîm(hakîmun).
Allah, sizlere bilmediklerinizi bildirmek, sizden öncekilerin yollarını size göstermek ve tevbenizi kabul etmek istiyor. Allah, her şeyi çok iyi bilendir, hüküm ve hikmet sahibidir.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
26. “Allah size” Dininizin hükümlerini, fadyalarını “açıklamak, sizi sizden öncekilerin yollarına.” İbrahim’in ve İsmail’in hanif dinine “iletmek ve de tevbenizi ikabul etmeyi” Üzerinde bulunduğunuz isyan durumundan kendine itaata döndürmek “istiyor.”
Vallâhu yurîdu en yetûbe aleykum ve yurîdullezîne yettebiûneş şehevâti en temîlû meylen azîmâ(azîmen).
Allah sizin tevbenizi kabul etmek istiyor. Halbuki şehvetlerine uyanlar ise, sizin doğru yoldan büyük bir meyl ile sapmanızı istiyorlar.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
27. “Allah tevbenizi kabul etmek” Sizi hoşlanmadığı şeylerden çıkarıp, sevdiği razı olduğu şeylere iletmek “istiyor.” Zina edenler ve batıl din üzere bulunanlar da kendileri gibi zalimler olmanız için “büyük bir sapışla haktan sapmanızı istiyorlar.”
Yâ eyyuhâllezîne âmenû lâ te’kulû emvâlekum beynekum bil bâtılı, illâ en tekûne ticâraten an terâdın minkum, ve lâ taktulû enfusekum. İnnallâhe kâne bikum rahîmâ(rahîmen).
Ey iman edenler! Mallarınızı aranızda haksızlıkla yemeyin. Ancak kendi rızanızla yaptığınız ticaretle yemeniz helaldir. Birbirinizin canına kıymayın. Şüphesiz Allah, size karşı çok merhametlidir.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
29. “ey iman edenler! Mallarınızı aranızda” Şeriatta helal olmayan hırsızlık, gasb, kumar faiz ve ihanet gibi. “batıl yollarla yemeyin. Kendiğilinizden rızalaşarak anlaştığınız ticaret olursa başka.” Satıcının ve alıcının rızasıyla yapılan ticaret helaldir. Bir kısmınız diğer bir kısmınızı “kendi ne...
29. “ey iman edenler! Mallarınızı aranızda” Şeriatta helal olmayan hırsızlık, gasb, kumar faiz ve ihanet gibi. “batıl yollarla yemeyin. Kendiğilinizden rızalaşarak anlaştığınız ticaret olursa başka.” Satıcının ve alıcının rızasıyla yapılan ticaret helaldir. Bir kısmınız diğer bir kısmınızı “kendi nefislerinizi öldürmeyin.”
Ve men yef’al zâlike udvânen ve zulmen fe sevfe nuslîhi nârâ(nâran). Ve kâne zâlike alâllâhi yesîrâ(yesîran).
Kim, zulüm ve tecavüz yolu ile bu yasakları işlerse, yakında onu cehennem ateşine atacağız. Onu ateşe atmak da Allah'a pek kolaydır.— E.H.Yazır (S-2)
Tefsir — Vahidi El-Veciz
30. “Kim bunu” Malları batıl yollarla yemeyi ve cana kıymayı, kendine verilen emri “tecavüz ederek ve zulmederek yaparsa biz onu ateşe yaslayacağız. Allah’a göre bu pek kolaydır.” Onu yapmak Allah’a hiç zor değildir.
Sitemiz, ziyaretçi sayısını ölçmek için tarayıcınıza rastgele bir numara içeren bir çerez bırakır.
Reklam çerezi kullanmıyoruz, verilerinizi kimseyle paylaşmıyoruz.
Ayrıntılar