1. “Elif, lam, ra.” Ben Allah’ım, Rahmanım. “O Bu, “Apaçık kitabın ayetleridir.” Helalleri, haramları ve hükümleri apaçık olan Kur’an’dır.
1. “Elif, lam, ra.” Ben Allah’ım, Rahmanım. “O Bu, “Apaçık kitabın ayetleridir.” Helalleri, haramları ve hükümleri apaçık olan Kur’an’dır.
2. “Biz O’nu indirdik.” Kitabı. “Arapça bir Kur’an olarak.” Arap diliyle. “Umulurki akledersiniz.” Anlamanız için.
3. “Biz sana kıssaların eng üzelini anlatacağız.” Sana eng üzel beyan ıaçıklayacağız. “Vahyettiklerimizden.” “Bu Kur’an’ı (vahy etmekle) Halbuki sen şüphesiz bundan önce haberdar olmayanlardandır.” Sen önceden kendisine vahyolunanlardan değildir ve haberdar da olunmayanlardan idin.
4. “Dediği vakit.” Hatırlaki, hani demişti ki. “Yusuf babasına: Ey babacağım! rüyamda on bir yıldız, güneş ve ayı gördüm.” ayeti. Yusuf (a.s.) bunu rüyasında görmüştür. Bunu babasına anlattığı zaman, kardeşlerinin Yusuf’u çekemeyip hasetçilik etmesi yüzünden babası kendisine şefkat göstermiştir.
5. “Dedi ki: Oğulcağızım! Rüyanı kardeşlerine anlatma. Sonra sana bir tuzak kurarlar.” Seni helaka sürece bir hile yaparlar. Çünkü onlar bu rüyanın yorumunu bilmiyorlar.
6. “Böylece.” Gördüğün rüya misli gibi. “Rabbin seni seçecek.” Seni seçip ayıracak. “Ve sana rüya yorumuna dair bilgi öğretecek.” Rüyaların yorumuna. “Nimetini de üzerinde tamamlayacak.” Peygamberlikle. ve Ya’kub oğullarına da (tamamlayacaktır).” Onlara nübüvvete has olanları. “Daha önce ataların İb...
7. “Andolsun ki Yusuf’un ve kardeşlerinin durumunda.” Haberlerinde ve kıssalarında. “ayetlerv ardır.” ibretlerve hayrete düşüren konular vardır. “Soranlar için.” RAsulullah’a (s.a.v.) bunu soranlar için. Nebi’de (s.a.v.) kendisinin okuma yazması olmadığ halde ve kendisi bunlardan haberdar değilken o...
8. “Dedikleri vakit.” Yusuf’un kardeşleri. “Yusuf ile kardeşi muhakkak.” Babası ve annesi için. “Bizler güçlü olduğumuz halde, babamızın nezdinde (onlar) daha hayırlıdır.” Bizler bir güçlü bir topluluk olduğmuz halde. “Şüphesiz ki babamız herhalde apaçık bir hata içerisindedir.” Yusuf’u ve kardeşini...
9. “Yusuf’u öldürün. Yahut O’nu bir yere atıverin.” Babasında çok uzaka olan bir yere atın. “Babanız yalnız size yönelsin, yalnız sizi sevsin.” Tamamıyla sadece sizi kabul etsin. “Bundan sonrada salih bir topluluk olursunuz.” Bundan sonrada Allah’In (c.c.) kabul edeceği bir tevbe edersiniz ve bunun ...
10. “içlerinden birisi şöyle dedi.” O da en büyük kardeşleri oan Yehuza’dır. “Yusuf’u öldürmeyin. Onu kuyunun dibine atın.” Hiç kimsenin göremeyeceği bir kuyunun karanlık dolu dibine kadar O’nu araya atın. “Onu oraya bırakın ki bir yolcu kafilesi onu oradan alsın.” Yolculuk eden kafilelerden birisi....
11. “Dediler ki” Babalarına. “Sana ne oluyorda Yusuf hakkında bize güvenmiyorsun?” O’nun hakkında bizden niçin korkuyorsun?” “Nitekim biz O’nun uiyiliğiini istemekteyiz.” Ona merhamet etmek, iyilikte bulunmak ve şefkat etmekteyiz.
12. “Yarın onu bizimle beraber gönder.” Çöllere. “ki kendisi orada bolbol yesin ve oynasın.”1 Yürüsün, neşelensin. “Biz şüphesiz O’nu koruruz.” Korktuğun şeylerin hepsinden O’nu koruruz.
13. “Onu alıp gitmeniz beni gerçekten tasaya düşürür.” Onu götürmeniz beni hüzne boğar. Çünkü benden ayırmış olursunuz. Bende onu görmemiş olurum. “Kurdun gelip yemesindende korkuyorum.” Çünkü gittiğiniz yer kurdu bol bir yerdir.2 “Sizlerde kendisinden habersiz iken.” Onu gözetmekten meşgul iken.
14. “Andolsun ki biz kuvvetli bir topluluk iken bir kurt onu yese.” Hazır bir topluluk iken. “Doğrusu biz zarara uğrayanlar oluruz.” Acizler oluruz.
15-16. “Nihayet O’nu alıpg ötürdükleri ve kuyunun dibine bırakmayı kararlaştırdıklarında.” Buna azmettiklerine; biz Yusuf’a (a.s.), kalbine kuvvet takviyesi vermek için; “Senin rüyanı dooğrulayıp, bunları, kardeşlerine bu günden sonra haber vermen için” vahyettik. “Onlar farketmek sizin.” Onlara hab...
15-16. “Nihayet O’nu alıpg ötürdükleri ve kuyunun dibine bırakmayı kararlaştırdıklarında.” Buna azmettiklerine; biz Yusuf’a (a.s.), kalbine kuvvet takviyesi vermek için; “Senin rüyanı dooğrulayıp, bunları, kardeşlerine bu günden sonra haber vermen için” vahyettik. “Onlar farketmek sizin.” Onlara hab...
17. “ey babamız! Biz yarış yapalım diye gittik.” Hangimiz daha hızlı koşuyor diye bu ortaya çıksın diye gittik. “Yusuf’uda eşyamızın yanında bırakmıştık.” Giysilerimizin yanında. “Onu kurt yemiş, sen bize inanmazsın...” Bizleri doğrulamazsın. “bizler doğru söylesek dahi.” Her konuda. Çünkü bu kıssad...
18. “Birde, üstüne yalancılıktan kanlı gömleğini getirdiler.” Ancak O’nun kanı değildir. Küçük bir kuzunun kanıydı o. “Dedi ki:” Yakub (a.s.). “Bilakis.” (Hayır) Sizin dediğniz gibi değildir. “Sizleri aldatmış.” Sizleri süslemiş. “Nefisleriniz.” Buna. “Böyle bir işe.” Sizin vasfettiklerinizin tersin...
19-20. “Bir yolcu kafilesi geldi.” Seferden gelen bir topluluk geldi. “Sucularını yolladılar.” Bunlar kavimlerine su götürmek için gelenlerdir. “O da kovasını sarkıttı.” Kuyuya kovasını gönderdi. Yusuf’da (a.s.) hemen Raşa’dan41 tuttu. Su taşıyıcı ise kovayı çekince ipiyle O’Onun gördü ve: “A müjde”...
19-20. “Bir yolcu kafilesi geldi.” Seferden gelen bir topluluk geldi. “Sucularını yolladılar.” Bunlar kavimlerine su götürmek için gelenlerdir. “O da kovasını sarkıttı.” Kuyuya kovasını gönderdi. Yusuf’da (a.s.) hemen Raşa’dan41 tuttu. Su taşıyıcı ise kovayı çekince ipiyle O’Onun gördü ve: “A müjde”...
21. “onu satın alan Mısır’lı eşine.” Kendisi Mısır melikinin sahibi olan Aziz’dir. “Buna kıymet ver dedi.” Bizim yanımızda olduğu sürece O’na iyi davran. “Belki bize faydası dokunur.” -Kendisi buluğ çağına giriş işleri kavradığı zaman- bizlere bazı işlerde yardımcı olup yeter. “Yahut onu evlat edini...
22-23. “Tam ergenlik çağına ulaşınca.” Otuz sene geçince. “Ona hüküm ve ilim verdik.” Akıl ve anlayışv erdik. “işte böylece.” Yusuf’a talimden vasfettiklerimiz gibi. “iyilikleri mükafatlandırırız.” SIkıntılara sabredenleri. Tıpkı Yusuf’un (a.s.) sabrettiği gibi. 23, “evinde bulunduğu kadın kendisind...
22-23. “Tam ergenlik çağına ulaşınca.” Otuz sene geçince. “Ona hüküm ve ilim verdik.” Akıl ve anlayışv erdik. “işte böylece.” Yusuf’a talimden vasfettiklerimiz gibi. “iyilikleri mükafatlandırırız.” SIkıntılara sabredenleri. Tıpkı Yusuf’un (a.s.) sabrettiği gibi. 23, “evinde bulunduğu kadın kendisind...
24. “Andolsun ki o kadın ona meyletmişti. O da kadına meyletmişti.” O kadın Yusuf atama eylemiş Yusuf’da (a.s.) kadın tamalanmıştı. “Şayet Rabbinin burhanını görmemiş olsaydı...” Burda şüphesiz Yakub’u (a.s.) misalv ermiştir. Nitekim kendisi elini ısırır bir halde: “Yoksa sen Peygamberlerden kılındı...
25-26. “ikiside kapıya doğru koştular.” Yusuf (a.s.) Burhanı görür görmez hemen duraksamadan kapıya koştu. Peşinede o kadın kötülük için koşdu. Kendisi sadece Yusuf’un gömleğine yetişebildi ve onu yırttı. Sonrada baktılarki kapının önünde kadın kocası (Aziz) belirdi. Kadın hemen oracıkta bir hile pl...
25-26. “ikiside kapıya doğru koştular.” Yusuf (a.s.) Burhanı görür görmez hemen duraksamadan kapıya koştu. Peşinede o kadın kötülük için koşdu. Kendisi sadece Yusuf’un gömleğine yetişebildi ve onu yırttı. Sonrada baktılarki kapının önünde kadın kocası (Aziz) belirdi. Kadın hemen oracıkta bir hile pl...
27. “Şayet gömlek arkadan yırtılmışsa o zaman kadın yalancıdır ve O da (Yusuf’ta) doğru sözlü olanlardandır.”
28. “Kocası gömleğin arkasından yırtılmış olduğunu görünce.” Doğru söyleyen ile yalan söyleyinin arasını ayırmak ve bunların (hangisini doğru hangisinin yalancı olduğunu) bilmeki çin şahitlik edenin hükmünü görünce. Nitekim kadının kocası Yusuf’un gömleğinin arakdan yartıldığını görünce: “Doğrusu si...
29. “Yusuf” Ey Yusuf. “Sen bundan vazgeç.” Bunu terket ve bunu aklına getirme.” “(Ey Kadın) Sende günahının bağışlanmasını dile! Çünkü sen gerçekten günahkarlardan oldun.” Güahkarlardan oldun. Daha sonra her ikisi arasında vuku bulan bu konu Mısır diyarında duyulmuş ve kadınlar bu konu hakkında konu...
30. “Şehirde bir takım kadınlar: “Zazi’in karısı delikanlısından murad almak istiyormuş” O gençten. “Onu sevmesi de kalbini delip geçmiş.” Nitekim O’nu sevmesi yüreğinin zarını delipg eçmiş. Buda; kalbin için kanın geçtiği yerdir. “Biz onu gerçekten apaçık bir şaşkınlık içinde görüyoruz.” Onu sevmes...